Page 60 - MAKSİMUM BİZ | SAYI 39 | EKİM 2017

SPOR
Tekerlekli sandalye basketbolunun
tarihi 1945’li yıllara yani İkinci Dünya
Savaşı’na kadar dayanıyor. Ameri-
ka’daki iki hastanede bulunan savaş gazileri
bugün insanları ekrana kilitleyen yeni bir
spor dalını ortaya çıkardılar. Corona Naval
Station ve Framingham Massachusetts
arasında ilk defa gerçekleştirilen tekerlekli
sandalye basketbolu iki yıl içinde büyük bir
ilerleme gösterdi. İki yıl içerisinde altı farklı
takım ortaya çıktı. 1948 yılında İngiliz savaş
gazileri bağımsız olarak Stoke Mandeville
Hastanesi’ndeki Dr. Ludwig Guttmann öncü-
lüğünde oynamaya başladılar. Hız kaybetme-
den ilerleyen bu spor dalında 1949 yılında
ilk turnuva gerçekleşti. Paralyzed Veterans
Of Amerika (PVA) tarafından düzenlenen
turnuvanın ardından aynı yıl içerisinde Ulusal
Tekerlekli Sandalye
Birliği (NWBA)
ABD’de kuruldu.
Büyümeye devam
eden tekerlekli
sandalye basketbolu
58
MAKSİMUMBİZ
1960 yılında Roma’da gerçekleştirilen
Paralimpik Oyunları’nın açılışında oynayan
spor dallarından biriydi. Kökeni 1945’li yıllara
dayanan tekerlekli sandalye basketbo-
lu branşında Kuzey ve Güney Amerika,
Afrika, Asya ve Avrupa’da Ulusal Tekerlekli
Sandalye Basketbol Federasyonları’na bağlı
yüzlerce takım doğdu. O zamandan beri de
ülkeler artık Paralimpik Oyunları ve Dünya
şampiyonalarında bu branştaki takımlarla
yarışıyor.
Kuralları Basketbola Çok Benziyor
İlk günden itibaren oynanan maçlarda kural
açısından farklı ihtiyaçlar olduğu anlaşıldı
ve kural konusunda bir takım değişikliğe
gidildi. 1964 yılında oyunun ihtiyaçlarını
karşılamak için küçük düzeltmeler içeren
uluslararası kurallar kabul edildi. Şu anda
tekerlekli sandalye basketbolu, Uluslararası
Basketbol Federasyonu (IWBF) kurallarına
göre, Uluslararası Basketbol Federasyonu
(FIBA) tarafından değiştirilen kurallara uygun
olarak yürütülüyor. Tekerlekli sandalye bas-
ketbolunun kuralları, basketbolun kuralları
ile oldukça birbirine benziyor. Serbest satış
mesafesi, üç sayılık çizgisi basketbolla aynı.
Maçlar standart büyüklükteki sahalarda
oynanıyor. Pota yüksekliği de basketbolla
aynı ölçülerde. Oyuncu konusunda beş as,
yedi yedek oyuncu bulunuyor. Maçlar dört
adet on dakikalık periyottan oluşuyor. Son
periyodun bitiminde skor eşitse, maçta beş
dakikalık uzatma periyodu oynanıyor.
Tekerlekli Sandalye Basketbolu Nasıl
Oynanıyor?
l Tekerlekli sandalye basketbolunda san-
dalye oyuncunun bir parçası olarak düşü-
nülüyor. O yüzden basketbolda geçerli olan
şarj etme, engelleme gibi kurallar tekerlekli
sandalye basketbolunda da geçerli.
l Basketbol zaman kuralları burada da
geçerli.
l Basketbolda geçerli olan hatalı yürüme
yerine, tekerlekli sandalye basketbolunda
bir oyuncu topu sektirmeden ya da elinden
çıkarmadan tekerlekli sandalye çemberini