Page 186 - 50_LiryDram_2026
P. 186
CHICHÉN ITZÁ
Na półwyspie Jukatan odwiedziłam pozostałości prekolumbijskiego miasta Chichén Itzá, założonego przez Majów w IV-VI w. Zachowane do dzisiaj za- bytki (w częściach południowej i zachodniej związa- ne z wcześniejszą kulturą Majów, natomiast w części północnej – z późniejszą kulturą Tolteków). Nazwa miasta pochodzi od dwóch świętych zbiorników, przy których zostało ono założone (nazwa Chichén Itzá znaczy Źrodla Ludu Itzá lub Wrota do studni Itzá), zwanych cenote (od V wieku służące jako miejsce składania ofiar z dzieci lub młodzieży płci męskiej, bardzo często bliźniaków). Na terenie Wiel- kiego Placu w Chichén Itzá znajduje się Piramida Kukulkana (najsłynniejsza piramida radialna, El Ca- stillo, Świątynia nazywana Zamkiem, wzniesiona 950-998 n.e. na piramidzie schodkowej, złożonej z dziewięciu tarasów), Wielki Stadion, Sala Tysią- ca Kolumn i Świątynia Wojowników (1000 n.e.), wreszcie platformy Wenus oraz Orłów i Jaguarów, jak również toltecki ołtarz Chac Mool to budowle mieszające w sobie majańską architekturę z wyraź-
nymi wpływami Centralnego Meksyku, a konkret- nie kultury Tolteków. Schody Piramidy Kukulkana w Chichén Itzá. Schody, prowadzące na szczyt piramidy Kukulkana z czterech stron, mają formę zstępujących węży, kojarzonych z Pierzastym Wę- żem – K’uk’ulkanem. Każdy bieg ma 91 stopni (razem 364 stopnie), zaś 365. stopień (czyli liczba dni roku słonecznego) stanowi wejście do świątyni. Filary Świątyni Wojowników zbudowane są w kształcie Pierzastych Węży oraz postaci wojowników, a także rzeźby półleżących postaci, zwane Chac Mool... Uwagę zwraca również umiejscowione nieopo- dal największe na terenach Mezoameryki boisko do rytualnej gry w piłkę (pelota, o długości 150 m). Na dłużej zatrzymałam się również przy platformie czaszek – Tzompantli w wieży Ślimaka (el Caracol). Od przewodniczki dowiedziałam się, że w 1988 roku stanowisko archeologiczne w Chichén Itzá wpisano na listę światowego dziedzictwa UNE- SCO, zaś 7 lipca 2007 roku obiekt został ogłoszony jednym z siedmiu nowych cudów świata.
184 LiryDram styczeń–marzec 2026
