Page 315 - พระอาจารย์เทศน์เนื่องในโอกาสวันสำคัญทางพุทธศาสนา
P. 315
เพราะฉะนั้น วันนี้เรามาประชุมกันในวันสาคัญทางศาสนาในวัน มาฆบูชา ที่พระพุทธองค์ทรงให้โอวาทภิกษุ ๑,๒๕๐ องค์ อาจารย์พูดถึง โอวาทสามข้อนี้แต่จริง ๆ แล้วยังมีข้ออื่น ๆ อีก อย่างที่เราสวดมนต์กัน ขันตี ปะระมัง ตะโป ตีติกขํา ขันติ คือความอดกลั้น เป็นธรรมเครื่องเผา กิเลสอย่างยิ่ง แม้เป็นพระอริยเจ้าแล้วทาไมยังต้องอาศัยความอดทนอด กลั้น ? เพราะโลกธรรมนั้นย่อมปรากฏเกิดขึ้นเป็นเรื่องปกติ โลกธรรมคือ อะไร ? คอื สรรเสรญิ -นนิ ทา มลี าภ-เสอื่ มลาภ มยี ศ-เสอื่ มยศ มสี ขุ -มที กุ ข์ เป็นของคู่กันเสมออยู่แล้ว ไม่ว่าจะเป็นอริยสงฆ์หรือปุถุชน ถ้ามีขันติ รู้จักอดทนอดกลั้นต่อผัสสะต่ออารมณ์ที่เข้ามากระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ กจ็ ะทา ใหเ้ กดิ ความมนั่ คง เปน็ คนทเี่ ขม้ แขง็ สามารถผา่ นอปุ สรรค ต่าง ๆ ไปได้ เพราะรู้จักข่มใจ รู้จักอดทนเมื่อถึงเวลาที่ต้องอดทน รู้จัก ยกจิตเมื่อถึงเวลาที่ต้องยกจิต
ชีวิตคนเราปกติก็เป็นอยู่อย่างนี้ เพราะฉะนั้น จึงมีธรรมะสาหรับ ฆราวาสที่ให้รู้จักข่มใจ รู้จักเสียสละ รู้จักอดทน สัจจะ ทมะ ขันติ จําคะ ธรรม ๔ ประการนี้ เพราะสิ่งที่เกิดขึ้นในชีวิตของคนเรานั้นมีหลายหลาย มากมาย จึงต้องมีธรรมะเข้ามาเป็นที่ระลึก ถ้าบุคคลใดรู้จักน้อมเข้ามา ใสใ่ จ เอาธรรมะมาเปน็ ทพี่ งึ่ ทรี่ ะลกึ กจ็ ะเหน็ วา่ ธรรมะคา สอนของพระพทุ ธ องค์นั้นเป็นประโยชน์ทาให้เกิดผลต่อชีวิตต่อสังคมต่อบุคคลได้จริง นี่คือ สัจธรรมคาสอนอย่างหนึ่ง และโดยเฉพาะอย่างยิ่งการอดทนต่ออกุศล ต่าง ๆ ที่เข้ามากระทบทางตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ ที่ต้องใช้ขันติมีความ อดทน อดทนแล้วต้องละหรือสละความเป็นตัวตนความเป็นเราความ เป็นเขาออกไป ให้เหลือแต่สติ-สมาธิ-ปัญญาพิจารณาถึงความเป็นไปของ สภาวธรรมที่เกิดขึ้น
311