Page 58 - MAKSİMUM BİZ | SAYI 15 | SONBAHAR 2010

Warhol, dik durabilmek için korse kullanmak zorunda
kalm›fl ve ömrü boyunca hareket etmekte çok zorluk
çekmiflti.
70’lerde biraz daha sakin bir hayat süren Warhol,
zaman›n›n ço¤unu Michael Jackson, Mick Jagger, Liza
Minelli gibi ünlü isimlerin portrelerini yapmaya ay›rd›.
Bu arada “Interview” dergisini kurdu ve “The Philosophy
of Andy Warhol” (Andy Warhol’un Felsefesi) isimli kitab›
yay›mlad›.
80’lerde maddi olarak çok güçlenen Warhol, genç
sanatç›lara destek vermeye bafllad›. Bunlar aras›nda en
baflta Jean-Michel Basquiat geliyor. Basquiat 1982 de
tan›flt›¤› Warhol ile 1984-1986 y›llar› aras›nda birçok kez
birlikte çal›flt›.
Warhol’un erken dönem çal›flmalar›ndan çizgi
filmlerden etkilendi¤i, el bask›s› kullanmay› sevdi¤i gö-
rülüyor. ‹fle ciddiyet katmak için çeflitli f›rça darbelerin-
den ve damlatma tekni¤inden faydalan›yor sanatç›. Zira
iflin ticari baflar›s› da çok önemli Warhol için; satamad›-
¤› bir sanat eserinin onun için fazla de¤eri yok. Zaman-
la çizgi film karakterlerinden uzaklafl›p sevdi¤i günlük
fleyleri çizmeye bafll›yor. Campbell’s çorbas›, hemen
her gün ö¤le yemeklerinde içti¤i, tutkunu oldu¤u bir
ürün örne¤in. Ünlü insanlarla birlikte olmak onun için
çok anlaml›. Dolay›s›yla onlar› da eserlerine konu edi-
yor. Zamanla ressaml›ktan tasar›mc›l›¤a do¤ru ilerledi-
¤i fark ediliyor, bask› tekni¤ine çok a¤›rl›k veriyor, üret-
ti¤i eserlerde gizli bir anlam olmas›na özen gösteriyor.
Nesneleri en yal›n taraflar›yla al›p “Warhol tarz›”
içinde flekillendirdi¤ini söyleyebiliriz. Bu nesnelerle
aras›ndaki kiflisel iliflkinin önemi büyük; dolay›s›yla
eserleri illa ki Warhol’un kiflili¤ine dair ipuçlar› da tafl›-
yor. Campbell’s çorbalar›n›n konu oldu¤u her çal›flma,
asl›nda hasta oldu¤u günlerde annesinin ona bu çorba-
dan içirifli, büyüdükçe de bunun vazgeçemedi¤i bir al›fl-
kanl›k oluflu ile ilgili bir parça. Metaforlar ve gizli an-
lamlara da merakl› Warhol. Örne¤in kazalar›, felaketle-
ri konu etti¤i renkli ve çok parlak eserlerinde, bu olay›n
medya taraf›ndan ne flekilde sunuldu¤unun elefltirisini
yap›yor.
Yaflam tarz›n›n marjinalli¤i ile her zaman dikkat
çeken sanatç› beyaz perde de birçok kez canland›r›lm›fl-
t›r. The Doors, Basquiat, I Shot Andy Warhol, 54, Factory
Girl, Andy Warhol: A Documentary Film bunlardan en
önemlileri.
1965 y›l›nda sürpriz bir kararla art›k resim yap-
mayaca¤›n› aç›klayan Warhol, bu karar›na da 1972 y›l›na
kadar sad›k kald›.
Müzik yap›mc›l›¤› ile de ilgilenen Warhol’un mü-
zi¤e katk›s› sadece bu de¤il. Velvet Undreground'› kefl-
feden Warhol, grubun ilk albümünün prodüktörlü¤ünü
de yapm›flt›r. Albüm müzik elefltirmenlerince "O zama-
na kadar yap›lm›fl en etkileyici albüm" olarak nitelendi-
rilmifltir. The Rolling Stones, Bob Dylan ve John Lennon
gibi önemli isimlere yapt›¤› albüm kapaklar› ve tasar›m
çal›flmalar› da oldukça çarp›c›d›r. David Bowie’nin
1971’de “Andy Warhol” isimli bir flark› kaydetti¤ini de
ekleyelim.
Amerika’n›n tek sanatç›ya adanm›fl en büyük mü-
zesi, Pensilvanya’daki Andy Warhol Müzesi. ‹çinde sa-
natç›ya ait yaklafl›k 12,000 çal›flma bulunuyor. New
York’ta bir Warhol Vakf›, Slovakya’da da bir Warhol Aile
Müzesi var.
Bizden biri de¤il, ama bizim kulland›¤›m›z nesne-
leri tekrar bize farkl› bir biçimde satabildi. Hangi normal
insan bir çorba kutusunun kocaman resmi ile ev deko-
rasyonu yapmak ister ki ya da 6 saat boyunca uyuyan bir
insan› seyretmek için sinema salonuna koflar. Hem çor-
bas›n› ast›k hem de filmi seyrettik. Belki de kaç›kt› usta,
saplant›l› veya hastal›kl›yd›. Ama art›k nas›l bir karakter-
se sanat›n tüm dallar›nda kendisinden bahsediliyor. S›-
radan veya bilinen bir nesneyi ya da kifliyi bir anda tüm
dünyan›n gündemine pat diye düflürebiliyor. K›flk›rt›c› bir
tarz› oldu¤u tart›flma götürmez bir gerçekliktir. Çal›flt›-
¤›, iliflkisi oldu¤u birçok kifliden daha uzun (59 y›l) yafla-
m›fl olmas› enteresan bence. ‹nsanlar üzerinde bambafl-
ka etkiler yaratan Warhol asla unutulmayacak.
LEVENT KÜTÜKÇÜO⁄LU
‹ç Anadolu Bölge Müdürlü¤ü
56