Page 707 - Microsoft Word - Cam Pha dat va nguoi.doc

Phần thứ ba: VĂN HÓA 675

xây dựng, các vật liệu truyền thống ngày càng ít đi. Trong
khuôn viên nhà, ngoài vườn rau, vườn cây ăn quả, còn có
giếng nước, nhà tắm, chuồng nhốt gia súc, gia cầm và nhà vệ

sinh được làm tách biệt. Người Sán Dìu cũng xây cả tường
bao để bảo vệ và giữ đất. Bên cạnh đó, xu hướng dựng nhà
giống với nhà của người Kinh ngày càng trở nên phổ biến (chỉ

còn mô phỏng mặt bằng ngôi nhà truyền thống). Một số hộ
xây theo kiểu hàm ếch, ba gian hai chái nhưng xây bằng
gạch và đổ bêtông, nền nhà được lát đá hoa. Các hộ có điều

kiện thì dựng nhà theo hướng hiện đại hai đến ba tầng. Theo
khảo sát thực địa, chỉ duy nhất ở xã Dương Huy có một hộ
gia đình vẫn lưu giữ ngôi nhà theo kết cấu cổ truyền (ba

gian, một khu nhà phụ nối dài) với những cột gỗ chịu lực
nhưng đã xây tường bao bằng gạch và mái lợp ngói.

Ở Cẩm Phả có hai nhóm người Dao là Dao Thanh Y và
Dao Thanh Phán. Trước kia, nhà ở truyền thống của người
Dao thường theo kiến trúc nhà nửa sàn - nửa đất với bộ
khung nhà bằng gỗ và mái lợp cỏ tranh, nứa. Trong những

năm gần đây, loại hình nhà nửa sàn - nửa đất là rất hiếm,
đồng bào người Dao chuyển sang ở nhà mặt đất, tường xây

gạch kiên cố và lợp ngói. Tuy nhiên, một số khu nhà phụ
như bếp ăn, nhà kho có thể vẫn được xây dựng theo kiểu
nhà đan vách truyền thống. Để dựng lên những ngôi nhà

đan vách này, đồng bào phải lên rừng lấy tre, nứa về bổ ra,
vót mỏng, đan vào nhau thành tấm lớn rồi dựng thành
vách nhà, mái nhà có thể vẫn lợp cỏ gianh hoặc lợp ngói

nếu gia đình có điều kiện. Trung bình từ hai đến ba năm,
các bức vách đan từ tre nứa này sẽ phải thay thế. Nhà ở