Page 833 - Microsoft Word - Cam Pha dat va nguoi.doc
P. 833

Phần thứ ba: VĂN HÓA                                             793


                 - Hoạt động diễn xướng dân gian đặc sắc:
                 Trong các lễ hội dân gian truyền thống nói chung và  ở
             Cẩm Phả nói riêng, hoạt động diễn xướng là một phần không
             thể thiếu để tạo nên không khí tôn nghiêm, linh thiêng và

             vui tươi trong mỗi lễ hội truyền thống. Các diễn xướng  đó
             vừa nằm trong các nghi thức tế tự (hát tế/thờ thần), vừa đáp
             ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của người dân khi tham
             gia lễ hội. Ở Cẩm Phả, một hoạt động diễn xướng đặc sắc của

             người Sán Dìu là hát soọng cô. Đây vốn là hình thức hát giao
             duyên, đối đáp trong các sinh hoạt văn hóa truyền thống của
             tộc người,  đặc biệt trong các ngày lễ quan trọng như Tết

             Đoan Ngọ, hoặc các nghi lễ cúng thần linh. Theo truyền
             thống, “bên cạnh lối diễn xướng  đối  đáp chủ yếu  để giao
             duyên, hát sọong cô cũng  được diễn xướng trong nhiều dịp
             khác nhau như những khi chúc tụng sinh nhật, mừng nhà

             mới, chúc mừng năm mới và cả trong những nghi lễ cầu khấn
             thần thánh, cúng ma lành, đuổi ma ác. Đương nhiên lời ca từ
             và giai điệu, tiết tấu thay đổi sao cho phù hợp” . Sau này, khi
                                                                 1
             văn hóa truyền thống được phục hồi, thì hát sọong cô được
             đưa vào trong chương trình/kịch bản của lễ hội và trở thành
             hoạt động diễn xướng quan trọng, đặc sắc của địa phương tạo
             không khí vui tươi, rộn ràng. Bên cạnh việc đưa soọng cô vào

             lễ hội, loại hình diễn xướng này còn thực hiện trong các nghi
             thức tế lễ tâm linh. Hát soọng cô của người Sán Dìu ở Cẩm
             Phả  được phân bố chủ yếu  ở các phường, xã, như: Quang

             Hanh, Dương Huy, Cộng Hòa... và được tổ chức trong các lễ
             _______________

                 1. Tỉnh ủy, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh: Địa chí Quảng Ninh,
             Sđd, t.3, tr.298.
   828   829   830   831   832   833   834   835   836   837   838