Page 28 - lAYOUT NEW 1300 X 1920 November 1.pdf
P. 28
28
LEGAL
MR. LINCOLN “DELLO” GOMEZ
BOSHI HUMA ROND DI LEY DI SIGARIA
iniciativa di ley cu tabata contene cua-
ter (4) articulo nobo y asina mes esaki a
resulta den un ley cu comunidad no por
a haci uzo di dje. Jammer!
LEY A PASA AWOR NA 2021
Gobierno a activa y a dicidi di haci algo
cu e ley. A bin cu cierto cambionan y
parlamento a aproba e cambionan. Mi
no sa na e momentonan aki si e ley aki
lo drenta na vigor y si esey ta e caso, ki
E siman cu a pasa ‘ki nos por a tuma nota dia. Locual mi por a wak si ta cu e biaha
cu parlamento a aproba un ley tocante ‘ki e accento a shift di un prohibicion
humamento. Riba su mes, esaki ta zona general, pa un enfoke riba proteccion di
positivo, ya cu mi ta kere cu mayoria di mucha y pa drecha e fayonan cu e ley
hende ta consciente di e consecuenci- 16 tabatin. Riba su mes dos bon causa. E
anan negativo cu humamento di sigaria ley 21 ta aplicabel riba tur espacio cu ta
ta trece cu ne. Y pa esun cu ta gusta accesibel pa tur hende, incluyendo bar, Lincoln “Dello” Gomez ta un partner y abogado na e bufete ‘Gomez
huma su sigaria, esey ta un escogencia restaurant, cafe y edificionan di gobier- Coffie’ y ta practicando abogacia desde aña 1998. Su practica principal
personal, mescos cu esun cu ta kies pa no. Pa logra esaki awor a defini “edifi- ta enfoca riba leynan corporativo di Aruba, leynan di energia, di tele-
dal un bitter of escogencia di cuminda y cio” y “espacio”. Tene cuenta cu awor
estilo di bida. Ademas, e ta un fuente di cu cualkier area cu tin espacio, camber comunicacion, propiedadnan intelectual y den atende casonan civil.
entrada pa gobierno pasobra gobierno of un dak, por cay bou di e definicion Dello Gomez ta conoci pa su talento pa logra un solucion creativo den
ta cobra cierto belasting riba cada paki aki. Por ehempel un gazebo of afdak retonan legal complica. Dello Gomez a cuminsa su carera academi-
di sigaria cu drenta nos isla. tambe. Huma bou di bo garashi no mag co studiando biokimica na Saint Leo University na Florida. Despues a
Ban wak e ley aki un tiki mas di cerca. mas! Huma bou di palo si mag. A subi studia ley na Universidad di Aruba y tambe a studia “International Tax
e edad pa cumpra sigaria di 18 aña pa & Financial Services” na San Diego, USA. E tabata Presidente di Orden
LEY A PASA NA AÑA 2016 21 aña. Cu otro palabra, cu 18 aña bo di Abogado di Aruba y tabata un di e miembronan cu a funda e “Dutch
Na augustus 2016 a publica e ley pa lim- mag stuur auto of drenta dienst, pero Chamber of Commerce” na Miami. Actualmente e ta presidente di e
ita productonan di tabaco (“Ley 16”). Un no cumpra un sigaria pa mi. Tambe a bin Directiva di Fundacion Museo Arubano (FMA), cu ta responsabel pa
ley cortico di apenas dies (10) articulo di cu un prohibicion pa benta di sigaria cu opera 4 museo na Aruba y ta presidente tambe di Digicel Aruba.
cual e ultimo cuater (4) ta articulonan no ta den su paki (mas). Esaki parce ta
standard cu ta bin bek den hopi ley. Di prohibi benta di sigaria los, pero e ley
augustus 2016 pa awor e ley no a drenta no ta bisa esey cu asina hopi palabra. huma den nan auto, awor no mag mas. ta mucho bon den uza e herment aki di
na vigor. E ley, somehow a keda drumi MUCHANAN Y ADULTONAN HO- sancionnan administrativo. Pa cumin-
pa mas cu cinco (5) aña. Un poco curio- Awor tin diferente parti den e ley cu ta BEN sa mester traha un decision por escrito
so kisas pasobra e riesgonan pa salud di papia di cierto aspecto, pero cu ta bisa Parce mi cu esaki kiermen no solamente (beschikking) cu mester cumpli cu cier-
hende, segun mi, no por a varia mucho. cu e detayenan lo wordo poni apart (un pa esunnan bou di 18 aña pero tambe to rekisito di ley y principionan di bon
E ley a bin cu algun definicion: dia) den un decreto nacional (landsbel- esunnan bou di 21 aña. E motibo ta cu e gobernacion.
suit). Riba su mes e tecnica aki ta nor- kimico di sigaria por afecta un mucha of
“Producto di tabaco, productonan des- mal ora di traha ley. Pero si no traha e un adulto hoben cu ainda ta den desa- Un ciencia cu no ta tur ambtenaar ta
tina pa huma, snuif, chupa of kauw cu decreto, anto e ora nos a keda mesun royo. E no ta solamente ora un persona domina, sigur no esunnan cu ta controla
ta contene tabaco of tabaco modifica leu. Y tin masha hopi decreto cu a keda ta huma sigaria den auto, pero tambe riba caya. Nan ta mas custuma cu cana
geneticamente” colga den aire y nunca a wordo traha pa door di e kimiconan cu ta keda atras yega estilo “cowboy” y hisa benta. Pero
Lo mi uza e terminonan producto di ta- decadanan largo. ora e mucha no ta den auto. Tampoco mi tin confiansa cu ora DVG actua, nan
baco y sigaria door elkaar den cuadro di ta aceptabel pa core cu un sigaria den lo sa di haci esaki by the book.
e columna aki pa facilita e lesamento. E LEY 21 Y (BO) AUTO auto anto cu e bentana habri of den un E control pa e parti cu ta relata na huma
ta conta igual pa: shag, chewing toba- Ley 21 ta prohibi tur persona, sea chauf- auto convertible. E ley ta papia di vehi- den auto, segun e nota di splicacion
co, e-cigarettes, hookah y pipa. Si e tin feur of pasahero, pa huma den auto. Sea culo di 4 wiel, no si e tin dak of no. di ley, lo ta den man di polis uniforma
nicotina of no. esaki ta vehiculo di transporte publico Ley 21 tambe ta considera pa den futuro pasobra nan tin e autoridad pa para un
of bo auto particular. Cu otro palabra... prohibi humamento di sigaria pa menor- auto. Den e ley mes mi no a mir’e, pero
Mi por imagina cu lo por surgi pregunta SI, gobierno awor por dicidi cu abo no nan. Aunke nan ta bisa cu esaki ta sola- tampoco mi por a mira e relato final.
si un of otro producto ta cay bou di esaki. mag huma den bo auto personal, si tin mente un posibilidad y cu lo haci uzo di Locual mi no a mira te awor ta kico un
Den caso di duda, miho contact DVG of mucha menor di edad of adultonan ho- e posibilidad aki como un ultimo reme- polis por haci ora nan para e auto anto
check e “disertacion” di e miembronan ben den bo auto. Con lo controla si ta di. Kiermen e opcion t’ey, pero e ley no tin hende cu sigaria cendi? Yama DVG?
di parlamento riba e tema aki of puntra uza un auto destina pa transporta mu- tin un prohibicion di huma pa menor! Un Anto DVG lo yega na careda? Un boet
nan, si bo topa nan. By the way, e ley aki cha of hoben, nos lo mester wak den menor no mag cumpra sigaria, pero e di trafico? A base di cua ley? Kita e sig-
no ta prohibi pa huma marihuana. Esey practica. mag huma un si? Pakico e posicion asi- aria di e chauffeur? Unda ta para cu po-
ta cay bou di nos ley di narcotica. na tentativo mi no por compronde. Af- lis por haci esey, mi no ta sigur.
Duidelijk si ta cu humamento den cualk- ter all, si bo no kier pa menornan huma,
E ley 16 tabata prohibi uzo di produc- ier forma di transporte publico no mag. mester djis prohibi cos y ya esun cu no SECURITY GUARD? MANAGER?
to di tabaco den un edificio of espacio Aunke mi no sa y actualmente huma- cumpli, paga! Cu e mencion di DVG como toezich-
habri pa tur hende. Tambe e tabata bisa mento ta permiti den transporte publico thouder y kisas polis uniforma, mester
cu trahadonan den un edificio cu no ta of cu ya tin un custumber di no huma of DVG TA E ORGANO DI CONTROL ta duidelijk cu otro ambtenaar of per-
habri pa publico mester por traha sin di prohibi humamento den taxi of bus, DVG ta e organo encarga cu e control sona priva no tin e autoridad legal pa
sufri daño door di uzo di producto di ta- mescos cu den restaurant, oficina of di e ley aki (toezichthouder). Ora DVG actua. Esaki ta conta tambe pa manager
baco door di otronan. Ki precies e daño tienda. Mayornan cu antes kisas tabata constata un violacion, nan lo mester di un luga of e famoso security guard
ey lo mester ta, no ta duidelijk pa mi. prepara un decision por escrito (bes- cu ta cana cu un badge y un flashlight.
Mescos a obliga operadonan di trans- chikking) y entrega esaki na e persona Kisas nan lo por yama DVG. Tin chens cu
porte publico pa evita cu pasaheronan of instancia cu a viola e ley. Aki ta tra- DVG lo bira hopi druk. Con esaki lo bay
por sufri daño. Tambe a bin cu un pro- ta di sancionnan administrativo (bestu- den practica nos lo nota den e dianan
hibicion di tin productonan di tabaco urlijke sancties). Esaki tin 2 categoria: cu ta bin.
den edificionan di gobierno. E tempo ey (i) sancionnan corectivo (herstelsanc-
a prohibi benta di sigaria na personanan ties); y (ii) sancionnan castigabel (be- HUMA
menor di 18 aña. Pero, manera m’a bisa strafende sancties). E prome ta pa stop Kisas tabatin boshi huma rond di e ley
caba, e ley aki no a drenta na vigor y a un violacion of ripiticion di esaki. Cu e aki, pero na final e ta pa bon di salu-
keda den “showcase” tur e tempo aki. di dos categoria DVG mes lo por tuma bridad publico y specialmente pa nos
Awor parti di e motibo aki, segun mi por accion pa coregi e situacion. Tambe por muchanan.
a lesa ta, cu e ley 16 tabata un producto impone un multa. Ban duna di nos parti como ciudadano
di ley cu no tabata adecua y tabata in- CONTROL? y comunidad responsabel y ban sos-
consistente. Lamentabel cu a bin cu un En general e aparato gubernamental no tene DVG cu nan tarea nobo.

