Page 11 - คู่มือสัญญาจ้างเหมาก่อสร้างงานระบบวิศวกรรมประกอบอาคารมาตรฐาน
P. 11
เกี่ยวกับสัญญาฉบับนี้
สััญญาจ้้างเหมาเบ็็ดเสัร้็จในป็ร้ะเทศไทยมัก่จ้ะเป็็นสััญญาจ้้างเหมาเบ็็ดเสัร้็จ้บ็างสั่วน เพิ่ร้าะผู้้้ว่าจ้้างออกแบ็บ็บ็้าง
จ้ัดหาวัสัดุอุป็ก่ร้ณ์หร้ือกำหนดให้ผู้้้ร้ับจ้้างซึ่ือวัสัดุอุป็ก่ร้ณ์การก่่อสร้้างจากผู้้้ผู้ลิต่ร้ายใดรายหน้งบ็้างกำหนดวิธิ่ก่าร
ก่่อสร้้างบ็้าง ฯลฯ
สััญญาจ้้างราคาต่่อหน่วย (Unit Price) คือ สััญญาทุ่ต่ก่ลงค่าจ้้างก่ันตามหน่วยของงานทุ่ทำ โดยย้ดถืือราคาต่่อ
หน่วยทุ่ป็ร้ากฏในบ็ัญช่่ร้ายละเอ่ยดของราคา (Bill of Quantities) เป็็นเกณฑ์์ในการ้คิดราคา ซึ่่งต่้องม่หลักเกณฑ์์ในการ
วัดป็ร้ิมาณของงานทุ่ทำด้วยขอบเขตของงานตามสััญญา ก่็ยังเป็็นขอบเขต่ต่ามแบ็บ็และข้อกำหนด เหมือนในก่ร้ณ่ของ
สััญญาจ้้างเหมา
สััญญาทุ่คิดราคาต่้นทุุนบวก่ (Cost Plus) เป็็นสััญญาทุ่คิดราคาตามราคาต่้นทุุน เช่่น ต่้นทุุนค่าคอนก่ร้่ต่ล้ก่บ็าศก่์
เมต่ร้ละ 2,500 บ็าทุ ก่็คิดในราคาต่้นทุุนทุ่ซึ่ือมา แต่่ให้บวก่ค่าดำเนินการ้ ก่ำไร้ ภาษี่ และอืนๆ ได้ ในอัต่ร้าทุ่ต่ก่ลงก่ัน
หร้ือ ในก่ร้ณ่ทุ่ผู้้้ว่าจ้้างกำหนดให้ผู้้้ร้ับจ้้างจ้้างช่่วงผู้้้ร้ับจ้้างช่่วงรายหน้งรายใดโดยเฉพาะเจาะจง ทุ่เร้่ยก่ว่า Nominated
Subcontractor ค่าจ้้างของผู้้้ร้ับจ้้างช่่วงรายนันเป็็นเงินเทุ่าใด ก่็ถืือว่าเป็็นราคาต่้นทุุน แล้วผู้้้ร้ับจ้้าง (ผู้้้ร้ับจ้้างหลัก) ก่็ม่
สัิทธิิบวก่ค่าดำเนินการ้ ก่ำไร้ ภาษี่ และอืนๆ ได้ ในอัต่ร้าทุ่ต่ก่ลงก่ัน
สััญญาฉบ็ับ็น่ ทุำข้นเพิ่ือให้เหมาะก่ับ็ก่ารจ้้างทุ่ต่ก่ลงค่าจ้้างก่ันเป็็นการ้ “เหมา” โดยถืือเอาราคาเหมารวมเป็็นเกณฑ์์
ดังนัน แม้ผู้้้ว่าจ้้างจะกำหนดให้ผู้้้ร้ับจ้้างแจ้ก่แจงราคาไว้โดยละเอ่ยดในบ็ัญช่่ร้ายละเอ่ยดของราคา (Bill of Quantities)
หาก่ป็ร้ิมาณงานหร้ือราคาไม่ต่ร้งก่ับแบ็บ็หร้ือข้อกำหนด ร้าคาค่าจ้้างเหมาทุ่ต่ก่ลงก่ันก่็ไม่เป็ล่ยนแปลง เว้นแต่่รายการ้ทุ่
แต่ก่ต่่างก่ันนันเก่ิดข้นจากคำสัังของผู้้้ว่าจ้้างตามคำสัังเป็ล่ยนแปลงงาน ไม่ว่าคำสัังนันจะเป็็นคำสัังของผู้้้ว่าจ้้างเองหร้ือ
คำสัังของผู้้้บ็ร้ิหารงานก่่อสร้้างของผู้้้ว่าจ้้าง แต่่โดยป็ก่ต่ิต่้องเป็็นคำสัังทุ่เป็็นหนังสัือ หร้ือเป็็นคำสัังด้วยวาจาทุ่ผู้้้ร้ับจ้้างทำ
ข้นแล้วให้ผู้้้ว่าจ้้างหร้ือผู้้้บ็ร้ิหารงานก่่อสร้้างของผู้้้ร้ับจ้้างร้ับ็ร้องว่าเป็็นคำสัังทุ่ถื้ก่ต่้อง
เพิ่ือให้เห็นลัก่ษีณะของสััญญาจ้้างเหมาช่ัดเจนมาก่ข้น ขอนำคำวินิจ้ฉัยของศาล 2 ฉบ็ับ็ มาเป็็นต่ัวอย่าง ฉบ็ับหน้ง
เป็็นคำพิ่ิพาก่ษีาของศาลฎี่ก่า อ่ก่ฉบ็ับหน้งเป็็นคำพิ่ิพาก่ษีาของศาลป็ก่ครองสั้งสัุด
คำพิิพากษาศาลฎีีกาที่่ 1159/2550 วิินิจฉััยวิ่า
เมือวันทุ่ 30 ก่ันยายน 2541 จ้ำเลยทำสััญญาว่าจ้้างโจ้ทุก่์ก่่อสร้้างอาคาร้ เป็็นเงินจำนวน 40,499,000 บ็าทุ
ซึ่่งได้รวมภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มจำนวน 3,681,727.27 บ็าทุ ต่ลอดจนภาษีีอาก่ร้อืนๆ และค่าใช่้จ้่ายทุังปวงด้วยแล้ว โดย
ถืือราคาเหมารวมเป็็นเกณฑ์์ ก่ำหนดการ้จ้่ายเงินเป็็นงวดๆ ซึ่่งขณะนันก่ร้มสัร้ร้พิ่าก่ร้จ้ัดเก่็บภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มใน
อัต่ร้าร้้อยละ 10 ต่่อมาม่พิ่ร้ะราช่ก่ฤษฎี่ก่าออก่ต่ามความในป็ร้ะมวลร้ัษีฎีาก่ร้ว่าด้วยการลดอัต่ร้าภาษี่ม้ลค่าเพิ่่ม
(ฉบ็ับ็ทุ่ 353) พิ่.ศ. 2542 ลดภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มลงเหลือร้้อยละ 7 ต่ังแต่่วันทุ่ 1 เมษายน 2542 เป็็นต่้นไป็ โจ้ทุก่์
ทำงานแล้วเสัร้็จและสั่งมอบงานให้จำเลยเป็็นงวดๆ จ้ำเลยได้ร้ับมอบงานและชำระค่าจ้้างให้โจ้ทุก่์ต่ังแต่่วันทุ่พิ่ร้ะ
ราช่ก่ฤษฎี่ก่าดังก่ล่าวม่ผู้ลบ็ังคับใช่้จนก่ร้ะทุังร้ับมอบงานเร้่ยบร้้อยโดยคำนวณภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มอัต่ร้าร้้อยละ 7 และ
จำเลยไม่ได้ชำระค่าสั่วนต่่างร้้อยละ 3 ให้โจ้ทุก่์ เมือสััญญาว่าจ้้างทุ่โจ้ทุก่์และจำเลยต่ก่ลงก่ันว่า “ผู้้ว่่าจางตกลงจ่าย
และผู้้รัับิจ่างตกลงรัับเงินค่่าจางจำนวน 40,499,000บาท ซึ่่งไดรัว่มภาษีีม้ลค่่าเพิ่่มจำนวน 3,681,727.27
บาท ตลอดจนภาษีีอากุรัอ่นๆ และค่่าใช้จ่ายทังปวงดว่ยแลว่ โดยถืือราคาเหมารัว่มเป็นเกณฑ์์ กำหนดการัจ่ายเงิน
เป็นงวดๆ” เห็นได้ช่ัดว่าโจ้ทุก่์ และจำเลยต่ก่ลงเป็็นราคาเหมารวม ซึ่่งได้รวมภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มในขณะนัน ต่ลอดจน
ภาษีีอาก่ร้อืนๆ และค่าใช่้จ้่ายทุังปวงด้วยแล้ว หาได้ม่ข้อความให้แยก่คิดคำนวณภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มต่่างหาก่จ้าก่จ้ำนวน
เงินค่าร้ับเหมาทุังหมดไม่ ก่าร้ทุ่สััญญาม่ข้อความระบ็ุค่าภาษี่ม้ลค่าเพิ่่มไว้ด้วยเป็็นเพิ่่ยงกำหนดรายละเอ่ยดไว้
2
