Page 1090 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 1090
๑๐๗๘
มาตรา ๑๑๑ เพอประโยชน์ในการบ าบัดรักษาผู้ติดยาเสพติด ให้เจ้าพนักงาน ป.ป.ส.หรือพนักงาน
ื่
ฝ่ายปกครองหรือต ารวจ มีหน้าที่และอ านาจ ดังต่อไปนี้
(๕) สอบถามความสมัครใจและให้ลงนามสมัครใจหรือไม่สมัครใจเข้ารับการบ าบัดรักษา
มาตรา ๑๖๔ ภายใต้บังคับมาตรา ๑๑๐ เมื่อมีการฟองคดีต่อศาลว่าบุคคลใดกระท าความผิดตาม
้
ลักษณะนี้ ถ้าไม่ปรากฏว่าผู้นั้นเป็นผู้ต้องหาหรืออยู่ในระหว่างถูกด าเนินคดีในความผิดอนซึ่งเป็นความผิดที่มี
ื่
ิ
โทษจ าคุก หรืออยู่ในระหว่างรับโทษจ าคุกตามค าพพากษาของศาล ในกรณีที่ศาลเห็นว่าพฤติการณ์แห่งคดียัง
ไม่สมควรลงโทษจ าเลย หากจ าเลยส านึกในการกระท าโดยตกลงเข้ารับการบ าบัดรักษา เมื่อศาลสอบถาม
ื่
ั
พนักงานอยการแล้ว หากศาลเห็นสมควรให้ส่งตัวจ าเลยไปยังสถานพยาบาลยาเสพติดเพอเข้ารับการ
บ าบัดรักษาต่อไป
๓.๒ กระบวนกำรยุติธรรมเชิงสมำนฉันท์ Restorative Justice (RJ)
38
แนวทางของต่างประเทศ มีการน ากระบวนการยุติธรรมเชิงสมานฉันท์มาใช้กับกระบวนการพจารณา
ิ
ิ
ิ
คดีอาญากระแสหลัก โดยน ามาใช้กับการพจารณาคดีอาญาในชั้นศาล ซึ่งเรียกว่าเป็นการไกล่เกลี่ยข้อพพาท
ในทางอาญา โดยความผิดที่สามารถน าเข้าสู่กระบวนการยุติธรรมเชิงสมานฉันท์ได้ มีความแตกต่างไปในแต่ละ
ประเทศ เช่นประเทศเยอรมนีใช้กับคดีทุกประเภทในความผิดที่มีอตราโทษจ าคุกขั้นสูงไม่เกิน ๕ ปี ยกเว้น
ั
ความผิดอาญาที่รัฐเป็นผู้เสียหาย ประเทศฝรั่งเศสใช้กับความผิดระดับกลางที่มีอัตราโทษจ าคุกขั้นสูงไม่เกิน ๑๐
ี
ปี ประเทศสหรัฐอเมริกาในแต่ละมลรัฐมีรายละเอยดประเภทคดีแตกต่างไปในแต่ละมลรัฐ แต่สามารถใช้กับ
ความผิดอาญาร้ายแรง ความผิดเหตุฉกรรจ์ หรือความผิดอาญาที่ไม่มีความรุนแรงได้และไม่มีการก าหนด
ประเภทคดีไว้ ประเทศแคนาดาใช้กับผู้กระท าความผิดเป็นครั้งแรกและเป็นคดีที่มีโทษเล็กน้อย เช่น คดีท าร้าย
ร่างกาย ความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ที่ไม่มีเหตุฉกรรจ์หรือความผิดเกี่ยวกับการขายบริการ ประเทศนิวซีแลนด์ที่เป็น
ผู้น าด้านการน ากระบวนการยุติธรรมเชิงสมานฉันท์มาใช้กับกระบวนการในชั้นศาล ใช้กับความผิดระดับกลาง
เช่น ความผิดเกี่ยวกับทรัพย์ที่มีโทษจ าคุกขั้นสูงตั้งแต่ ๒ ปีขึ้นไป ความผิดอนที่มีโทษจ าคุกขั้นสูงไม่น้อยกว่า ๒
ื่
ปีแต่ไม่เกิน ๗ ปี แต่มีการยกเว้นความผิดบางฐานความผิดไว้ไม่สามารถน าเข้าสู่กระบวนการยุติธรรม
เชิงสมานฉันท์ได้
38 วิชัย ช้างหัวหน้าและคณะ, งานวิจัยเรื่อง การน าหลักความยุติธรรมเชิงสมานฉันท์ไปใช้ในการประนอมข้อพิพาท
ในคดีอาญา : ศึกษากรณีศาลอาญา, ส านักงานกองทุนสนับสนุนการวิจัย (สกว.), (๒๕๕๑), น. ๓๐-๑๔๕.
