Page 15 - TATABAHASA 1
P. 15

  menyetujui

                                              memperhalusi
                                              menghalusi


                                              memperkuasai
                                              menguasai


               3.  Cara membezakan penggunaan imbuhan meN-…-kan dan meN-…-i:


                                     •  Bagi kata kerja tertentu, perbezaan penggunaan kedua-dua imbuhan ini
                                         terletak  pada  objek  yang  mengikutinya.  Jika  objek  yang  mengikutinya
                                         terdiri daripada objek yang bernyawa seperti orang atau haiwan, maka
                                         imbuhan  meN-…-i  digunakan.  Jika  objek  yang  mengikuti  kata  kerja
                                         tersebut ialah objek tidak bernyawa seperti benda maka imbuhan meN-
                                         …-kan digunakan. Sebagai contoh:


                                            Seri menghadiahi ibunya sepasang baju kurung.

                                            Seri menghadiahkan baju kurung kepada ibunya.



                                     •  Imbuhan  meN-…-I  menandakan  lokatif  (lokasi  perbuatan)  ,  manakala
                                         menandakan kausatif (menyebabkan), contohnya:


                                            Delia menjauhi rumah yang dianggap  berhantu itu.

                                             (pergi jauh daripada tempat  iaitu rumah yang dianggap berhantu itu)

                                            Delia menjauhkan diri kerana takut dibuli oleh Olin.

                                             (Delia menyebabkan  dirinya sendiri   jauh daripada Olin)



                                     •  Imbuhan meN-…-kan juga digunakan untuk membawa maksud benefaktif
                                         ( memberi manfaat), contohnya


                                            Zaza memasakkan ibunya sup ayam.

                                             (ibu Zaza mendapat manfaat iaitu dimasakkan sup ayam)



                                     •  Namun  ada  juga  kata  kerja  yang  boleh  menerima  kedua-dua  jenis
                                         imbuhan ini, contohnya:


                                            Saya  membaiki basikal itu.

                                            Saya membaikkan basikal itu.
   10   11   12   13   14   15   16   17   18   19   20