Page 2023 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๐๐๕

๘. รองรับอ่านค าพิพากษาหรือค าสั่งให้คู่ความฟังโดยวิธีการทางอิเล็กทรอนิกส์ โดยคู่ความอยู่นอกศาล

เว้นแต่จ าเลยในคดีอาญาซึ่งได้รับอนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวระหว่างพิจารณาต้องมาศาล
๙. ส าหรับการนั่งพจารณาหรือสืบพยานที่คู่ความหรือพยานมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศโดยวิธีการทาง
ิ
ิ่
ิ
อเล็กทรอนิกส์นี้ ไม่จ าต้องบัญญัติรองรับหลักเกณฑ์ใดเพมเติม เนื่องจากหากมีกรณีที่ต้องด าเนินกระบวน
พิจารณาโดยอาศัยหรือร้องขอต่อเจ้าหน้าที่หรือศาลในรัฐต่างประเทศแล้ว ศาลทรัพย์สินทางปัญญาฯกลางต้อง
ด าเนินการตามข้อตกลงระหว่างประเทศหรือธรรมเนียมปฏิบัติระหว่างประเทศหรือหลักทั่วไปแห่งกฎหมาย

ิ
่
ระหว่างประเทศตามประมวลกฎหมายวิธีพจารณาความแพง มาตรา ๓๔ ซึ่งน ามาใช้บังคับตามพระราชบัญญัติ
จัดตั้งศาลทรัพย์สินทางปัญญาฯ มาตรา ๒๖ แต่ก่อนที่ศาลจะใช้ดุลพนิจอนุญาตให้มีการนั่งพจารณาหรือ
ิ
ิ
สืบพยานซึ่งคู่ความหรือพยานมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศโดยไม่มีกรณีต้องอาศัยหรือร้องขอให้เจ้าหน้าที่หรือ
ศาลในรัฐต่างประเทศกระท าการใดแล้ว หากมีกรณีเป็นที่สงสัย ให้คู่ความฝ่ายที่ร้องขอแสดงข้อเท็จจริงว่า

ประเทศที่คู่ความหรือพยานมีถิ่นที่อยู่มิได้ห้ามด าเนินการดังกล่าวประกอบกับการใช้ดุลพินิจด้วย

๔.บทสรุป

ิ
ิ
วิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์เป็นการด าเนินกระบวนพิจารณารูปแบบใหม่ที่ใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเข้า

ื่
ช่วยเหลือสนับสนุนการอานวยความยุติธรรมของศาลให้ด าเนินต่อไปได้โดยไม่หยุดชะงัก เพอให้เกิดความสะดวก
รวดเร็ว ประหยัด และเป็นธรรมแก่คความทั้งสองฝ่ายอย่างเท่าเทียม เป็นปกติธรรมดาของสิ่งใหม่ที่เมื่อเริ่มใช้ย่อม
ู่
ี
ิ
มีความขัดข้องและมข้อพจารณาหรือข้อกังวลในทางกฎหมายอยู่บ้างว่าเป็นวิธีการที่ถูกต้องเหมาะสมที่จะสร้าง
ความเป็นธรรมโดยไม่ลดทอนสิทธิใด ๆ ที่คู่ความมีอยู่ตามกฎหมายในการด าเนินกระบวนพิจารณาแบบปกติดั้งเดิม
ิ
ิ
จริงแท้หรือไม่ เมื่อพจารณาทั้งในเชิงประโยชน์ของวิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ที่เกิดแก่คู่ความแล้ว เห็นว่า
ิ
เป็นทางเลือกในการอ านวยความยุติธรรมที่สามารถด าเนินการต่อไปได้ แม้จะมีข้อขัดข้องอยู่บ้างก็เป็นข้อขัดข้องที่
ั
ยังอยู่ในเกณฑ์ที่จะหาแนวทางแก้ไขได้ จึงเป็นประโยชน์ต่อประชาชนอย่างมากหากทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องจะร่วมกน
ศึกษาวิเคราะห์ในเชิงวิชาการกฎหมายและเรียนรู้การปฏิบัติต่อ ๆ ไปเพอหาแนวทางปรับใช้วิธีพจารณาคดีทาง
ิ
ื่
ื่

ิ
อเล็กทรอนิกส์ที่เหมาะสมและปราศจากข้อขัดข้องเพอเป็นทางเลือกในวิถีปกติใหม่ของการท าหน้าที่อานวยความ
ยุติธรรมแก่คู่ความอย่างเท่าเทียมกันต่อไป นอกจากจะต้องปรับปรุงข้อก าหนดคดีทรัพย์สินทางปัญญาฯให้ชัดเจน
รองรับการแก้ปัญหาข้อขัดข้องที่มีและขยายขอบเขตการใช้ประโยชน์ในส่วนที่ไม่มีปัญหาข้อขัดข้องให้พร้อมแล้ว
ิ
ความร่วมมือร่วมใจจากผู้เกี่ยวข้องในทางปฏิบัติและข้อคิดเห็นเสนอแนะจะช่วยกันพฒนาวิธีพจารณาคดีทาง
ั
ิ
อเล็กทรอนิกส์ในศาลทรัพย์สินทางปัญญาฯกลางให้มีประสิทธิผลดียิ่งขึ้นไป เมื่อกฎหมายพร้อม เทคโนโลยีที่จะ
ช่วยสนับสนุนการด าเนินการพร้อม และบุคลากรผู้เกี่ยวข้องในกระบวนการยุติธรรมเรียนรู้การใช้วิธีพิจารณาคดี

ิ
ิ
ิ
ั
ทางอเล็กทรอนิกส์ด้วยใจพร้อม เมื่อนั้นวิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์จะพฒนาเป็นทางเลือกในการอ านวย
ความยุติธรรมที่มีประสิทธิผลครองใจผู้เกี่ยวข้องอย่างเป็นวิถีปกติใหม่อย่างแท้จริง