Page 64 - Kelas XII.indb
P. 64

sané madué tetuek mangda sang miragiang wikan ring indik dagingnyané.

                    Ring sajeroning panglimbak jagaté mangkin,
               sané  sampun wénten ring abad-21,  sampun
               ketah olih para janané kawastanin era tehnologi.
               Yéning cutetang  ring panglimbak  media
               informasi  ri tepengané mangkin, nénten sakadi                                                com/2011/03/im_surat-kabar5.jpg
               riinan sané sarwa sukil tur ngandelang informasi                                                https://jurnalistikumsu.files.wordpress.
               oral kémanten. Sané mangkin indik panglimbak
               informasiné,  sawiakti  nénten  karasa malih
               sukil  ngrereh  orti  utawi  warta  sané  kaanggén
               informasi ring sajeroning nincapang kaweruhan,
               ri antukan mangkin sinamian informasiné sané
               marupa  pendidikan,  kesehatan,  pertanian,  agama,  miwah  sané  siosan sampun  sarwa élah  tur
               marupa  pendidikan,  kesehatan,  pertanian,  agama,  miwah  sané  siosan sampun  sarwa élah  tur
               dangan ngamolihang. Ri antukan mangkin sampun sadia piranti penunjang sané marupa  téknologi
               modéren saking media cetak miwah media elektronik, minakadiné sané ngranjing pinaka piranti
               media cetak inggih punika sakadi:  koran,  majalah,  pamfl et,  buku, miwah sané siosan, piranti
               téknologi sané marupa media elektronik sakadi :  Radio, Televisi, miwah Internet.media elektronik sakadi :  Radio, Televisi, miwah Internet.media elektronik
               téknologi sané marupa media elektronik sakadi :  Radio, Televisi, miwah Internet.
                                                      Indik kamajuan téknologiné punika olih para janané,
                                                      Indik kamajuan téknologiné punika olih para janané,
                                                   utamannyané para jana sané wénten ring Pulo Bali karasa
                                                   utamannyané para jana sané wénten ring Pulo Bali karasa
                                                    nénten  prasida antuk  mimpasin, manawita  sané marupa
                                                    nénten  prasida antuk  mimpasin, manawita  sané marupa
                                                      informasi  punika  satata  gelis   pisan ngranjing  ring
                                                      informasi  punika  satata  gelis   pisan ngranjing  ring
                                                       piranti-piranti sakadi sané munggah ring ajeng inucap,
                                                       piranti-piranti sakadi sané munggah ring ajeng inucap,
                                                         punika sané mawinan orti utawi informasi punika
                                                         punika sané mawinan orti utawi informasi punika
                                                         yéning  inargamayang  satmaka  lawat-lawat  majalan
                                                         yéning  inargamayang  satmaka  lawat-lawat  majalan
                                                          sané satata ngicénin i raga lelawatan indik pakébeh
                                                          manusané miwah panglimbak jagaté ring éra global
                                                    puniki, sané sayan élah kapangguhang sakadi tanpa wénten
                                                    puniki, sané sayan élah kapangguhang sakadi tanpa wénten
                                       watesnyané.
                                       watesnyané.
                                   Sakémaon sané patut kauratiang mangkin olih para janané ring Bali, yadiastun
                                   Sakémaon sané patut kauratiang mangkin olih para janané ring Bali, yadiastun
                         punika pakébeh aab jagaté sampun sayan nincap kamajuannyané, mangdané para jana
               utamannyané para yowanané ri sajebag Bali, nénten lipia tur surut pikayunané pacang ngraksa,
               nyiwi miwah nglestariang budaya Baliné, utamannyané majeng ring basa lan sastra Bali,
               5.2  Unsur-unsur Sané nyangkepin indik Orti

                    Ring sajeroning orti, wénten unsur-unsur orti sané prasida nyangképin indik kawéntenan
               daging orti punika, sané ketah kabaosin 5 W, luiré  :

                       −  What (napi sané wénten ring sajeroning kawéntenan ”peristiwa”)
                       −  When (ri kapan kawéntenané punika ?

                       −  Who (sira sané nyarengin ring sajeroning kawéntenan punika?)

                       −  Why (napi makawinan kawentenan punika metu?)
                       −  Where (ring dija genah kawéntenan punika?)

                       −  How (sapunapi kawéntenané?)

                    Saking sorohan unsur-unsur sané ngwangun orti punika, sinamian wantu tunggil tan prasida
               kalémpasin. Daging orti punika prasida taler  sampun kaanggé sasuluh ring sang sané miragi orti
               punika ri tatkala ngamargiang kauripan ring jagaté, saking panglimbak orti taler prasida  ngicening


                                                                  UDIANA SASTRA   Gatra Bali              57
   59   60   61   62   63   64   65   66   67   68   69