Page 1285 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๑๒๗๓

(๗) เด็กหรือเยาวชนมีแนวโน้มที่จะปรับเปลี่ยนความประพฤติอาจกลับตนเป็นคนดีได้
(๘) มีแนวโน้มว่าผู้เสียหายจะได้รับการชดเชยเยียวยาตามสมควร

้
ในกรณีที่มีเด็กหรือเยาวชนหลายคนถูกฟองเป็นจ าเลยในคดีเดียวกัน ให้พจารณาหลักเกณฑ์
ิ
ดังกล่าวข้างต้นเป็นรายบุคคล
๒. ขั้นตอนการด าเนินการของศาล
๒.๑ ขั้นตอนที่ศาลมีค าสั่งให้จัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟื้นฟ ู

ั
เมื่อศาลได้รับส านวนแล้วเห็นว่า คดีมีอตราโทษอยู่ในหลักเกณฑ์ที่จะจัดท าแผนแก้ไข
ื้
ิ
ู
บ าบัดฟนฟ ให้ศาลพจารณาข้อเท็จจริงของเด็กหรือเยาวชนที่ปรากฏแก่ศาลเองจากรายงานข้อเท็จจริง
และความเห็นของผู้อ านวยการสถานพินิจฯ รายงานของศูนย์ให้ค าปรึกษาแนะน าฯ (หรือกลุ่มงานมาตรการ
พิเศษแทนการด าเนินคดีอาญา) หรือรายงานอื่น ๆ ที่เกยวข้องโดยละเอียด หากเห็นว่าเด็กหรือเยาวชนอาจ
ี่
ู
กลับตนเป็นคนดี ผู้เสียหายอาจได้รับการชดเชยเยียวยาตามสมควร และการจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟ
ื้
ิ
จะเป็นประโยชน์ต่ออนาคตของเด็กหรือเยาวชนและผู้เสียหายมากกว่าการพจารณาพพากษาคดี ศาลอาจ
ิ
เริ่มกระบวนการที่จะมีค าสั่งให้จัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟื้นฟูได้ในขั้นตอนต่อไปนี้
ื้
๑) การจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟตามมาตรา ๙0 สามารถท าได้ตั้งแต่วันนัดสอบ
ู
ค าให้การ การนัดให้ผู้เสียหายมาศาลในวันนัดสอบค าให้การ อาจท าได้โดยขอข้อมูลเกี่ยวกับที่อยู่ของ
ผู้เสียหายจากพนักงานสอบสวนตั้งแต่ชั้นตรวจสอบการจับกุม หรือหากไม่มีข้อมูลผู้เสียหายในชั้นตรวจสอบ
การจับเมือโจทก์น าคดีมาฟอง ให้พนักงานศาลขอข้อมูลเกี่ยวกับที่อยู่ผู้เสียหายแล้วหมายแจ้งวันนัดสอบ
้
ค าให้การให้ผู้เสียหายมาศาลในวันดังกล่าวก็ได้
(๑) กรณีผู้เสียหายมาศาลในวันนัดสอบค าให้การ หากศาลเห็นว่าคดีของเด็กหรือ
เยาวชนสามารถจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟื้นฟูตามมาตรา ๙0 ได้ ให้ศาลสอบถามเด็กหรือเยาวชน เปิดโอกาส
ให้เด็กหรือเยาวชนพดหรือแสดงความรู้สึกต่อการกระท าของตน เมื่อได้ความว่าเด็กหรือเยาวชนส านึก
ู
้
ในการกระท าแล้ว จึงให้ศาลท าความเข้าใจกับเด็กหรือเยาวชน และผู้ปกครองเกี่ยวกับการจัดท าแผนแกไข
ึ
บ าบัดฟื้นฟ รวมถงผลของการจัดท าแผน แล้วสอบถามความยินยอมของผู้เสียหายทุกคน หากผู้เสียหายให้
ู
ความยินยอม ให้ศาลมีค าสั่งให้จัดท าแผนแก้ไชบ าบัดฟื้นฟูต่อไป
(๒) กรณีผู้เสียหายไม่ได้มาศาลในวันนัดสอบค าให้การ หากศาลเห็นว่าคดีของเด็กหรือ

ื้
ู
เยาวชนอาจจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟตามมาตรา ๙0 ได้ ศาลอาจเริ่มด าเนินการตั้งแต่วันนัดสอบ
ื้
ู
ค าให้การ ทั้งนี้ เพอให้การแก้ไขบ าบัดฟนฟเด็กและเยาวชนรวมทั้งผู้เสียหายเริ่มต้นอย่างรวดเร็ว โดยให้
ื่
ู
ศาลสอบถามเด็กหรือเยาวชนแล้วเปิดโอกาสให้เด็กหรือเยาวชนพดหรือแสดงความรู้สึกต่อการกระท าของ
ตน เมื่อได้ความว่าเด็กหรือเยาวชนส านึกในการกระท าแล้ว จึงให้ศาลท าความเข้าใจกับเด็กหรือเยาวชน
และผู้ปกครองเกี่ยวกับการจ าท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟ รวมถึงผลของการจัดท าแผน จากนั้นจึงนัดพร้อม
ื้
ู
เพื่อสอบถามผู้เสียหาย โดยมีหนังสือเรียกผู้เสียหายมาศาล

๒) ศาลสั่งให้จัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟื้นฟูหลังสอบค าให้การ

ิ
ิ
ภายหลังวันสอบค าให้การจนถึงก่อนศาลมีการพจารณาพพากษาคดี หากข้อเท็จจริงของ
ู
ื้
ิ่
เด็กหรือเยาวชนเพงปรากฏต่อศาลว่าสมควรจะให้มีการจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟ หรือข้อขัดข้องที่ท าให้
ู
ศาลไม่อาจจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟเด็กหรือเยาวชนได้ก่อนหน้านั้น เช่น ผู้เสียหายไม่ให้ความยินยอม
ื้
ื้
หรือโจทก์คัดค้านในการจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟนฟได้เปลี่ยนแปลงไปว่า คดีอยู่ในเกณฑ์ที่จะจัดท าแผน
ู
ู
แก้ไขบ าบัดฟื้นฟูได้แล้ว ให้ศาลพิจารณาสั่งให้มีการจัดท าแผนแก้ไขบ าบัดฟื้นฟได้โดยไม่ชักช้า