Page 1942 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๑๙๒๔

การสืบพยานในคดีแพ่งจากต่างประเทศผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์

Examination of witness in civil cases from abroad via electronic system

*
ธารณา นิธิธนาภัค
ผู้พิพากษาหัวหน้าคณะชั้นต้นในศาลจังหวัดชลบุรี
Tarana Nithithanaphak
Vice Presiding Judge of the Chonburi Provincial Court

บทคัดย่อ
การนั่งพจารณาของศาลซึ่งรวมถึงการสืบพยานในคดีแพงโดยปกติจะต้องกระท าในศาลตาม
่
ิ
ประมวลกฎหมายวิธีพจารณาความแพง มาตรา ๓๕ เว้นแต่เข้าข้อยกเว้นที่ก าหนดไว้ ต่อมามีข้อก าหนดของ
่
ิ
ประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยานบุคคลที่อยู่นอกศาลโดยระบบการ
ประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖ ก าหนดเรื่องการสืบพยานผ่านระบบการประชุมทางจอภาพในกรณีที่พยานมี
ถิ่นที่อยู่ต่างประเทศไว้ แต่ก็ต้องยอมรับว่าในทางปฏิบัติส่วนใหญ่มักจะไม่มีศาลที่ใช้วิธีการนี้ ด้วยสาเหตุส าคัญที่

ทราบกันดีคือ ความพร้อมในเรื่องของระบบ เครื่องมืออปกรณ์ ความเชี่ยวชาญของผู้ที่เกี่ยวข้อง แต่เมื่อเกิด
ุ
วิกฤตการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา 2๐๑๙ (โควิด - ๑๙) กลับเป็นสิ่งบังคับที่ท าให้ทุก
ภาคส่วนรวมถึงศาลยุติธรรมต้องหาวิธีที่จะรับมือกับวิกฤตการณ์ระดับชาตินี้ ในช่วงแรกของการแพร่ระบาด
ศาลจะใช้วิธีการเลื่อนคดีออกไปก่อน แต่วิกฤตการณ์นี้กลับไม่หมดไปโดยง่ายแต่กลับทวีความรุนแรงมากขึ้น

จึงมีการพฒนาระบบอเล็กทรอนิกส์เพอน ามาใช้ในการปฏิบัติงานของศาลโดยเร่งด่วน ซึ่งระบบอเล็กทรอนิกส์
ั
ื่
ิ
ิ
สามารถน ามาใช้ในการสืบพยานจากต่างประเทศแทนระบบการประชุมผ่านจอภาพแบบเดิมได้เนื่องจากเป็น
ระบบที่มีประสิทธิภาพมากกว่าเดิม โดยมีข้อเสนอว่าควรมีการสนับสนุนอปกรณ์ เครื่องมือ ที่จะใช้รองรับการ
ุ
ปฏิบัติงานให้แก่เจ้าหน้าที่ที่เกี่ยวข้อง สร้างความรู้ความเชี่ยวชาญของผู้ใช้งานไม่ว่าจะเป็นศาล เจ้าหน้าที่ศาล
คู่ความ รวมถึงการแก้ไขกฎหมายให้บัญญัติถึงการใช้ระบบอิเล็กทรอนิกส์ในกรณีการสืบพยานจากต่างประเทศ
ื่
ให้ชัดเจนเพอรองรับและวางแนวทางให้แก่ผู้ปฏิบัติงาน เนื่องจากเมื่อวิฤตการณ์การแพร่ระบาดของโควิด-๑๙
หมดไป ระบบอิเล็กทรอนิกส์ที่ถูกวางไว้ก็ยังคงน ามาใช้ในกรณีการสืบพยานจากต่างประเทศต่อไปได้

ค าส าคัญ : การสืบพยานจากต่างประเทศ, ระบบการประชุมจอภาพ, ระบบอิเล็กทรอนิกส์

Abstract
On a regular basis, a hearing of cases including a taking of evidence in civil cases

must be conducted in a court, unless exempted otherwise under section 35 of the Civil
Procedure Code Afterwards, the regulation of the President of the Supreme Court relating to
.
criteria and method in taking evidence and witness outside the court via a video conference

* น.บ. (เกียรตินิยมอันดับสอง) ธรรมศาสตร์, น.บ.ท., น.ม. จุฬาลงกรณ์.