Page 1944 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 1944
๑๙๒๖
3
ทางจอภาพตามมาตรา ๑๒๐/๔ บัญญัติว่า คู่ความฝ่ายใดฝ่ายหนึ่งอาจขอให้ศาลท าการสืบพยานบุคคลที่อยู่
้
นอกศาลโดยระบบการประชุมทางจอภาพได้ โดยคู่ความฝ่ายที่อางพยานต้องเป็นผู้รับผิดชอบในเรื่องค่าใช้จ่าย
ื่
หากศาลเห็นว่าเพอประโยชน์แห่งความยุติธรรมศาลจะอนุญาตตามค าร้องนั้นก็ได้ โดยให้ศาลด าเนินกระบวน
พิจารณาไปตามข้อก าหนดแนวทางการสืบพยานของประธานศาลฎีกาโดยความเห็นชอบของที่ประชุมใหญ่ของ
ศาลฎีกาที่ออกตามมาตรา ๑๐๓/๓ รวมทั้งระบุวิธีการสืบพยาน สถานที่ และสักขีพยานในการสืบพยานตาม
ื
ข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาดังกล่าว และไม่ถอว่าค่าใช้จ่ายนั้นเป็นค่าฤชาธรรมเนียมในการด าเนินคดี และ
ี
มีการแก้ไขเพิ่มเติมให้ประธานศาลฎีกามอ านาจออกข้อก าหนดเกี่ยวกับการสืบพยานและการรับฟังพยานหลักฐาน
่
ื่
การวินิจฉัยคดี ตามประมวลกฎหมายวิธีพจารณาความแพง มาตรา ๓๔/๑ บัญญัติว่า เพอให้การพจารณา
ิ
ิ
4
พพากษาคดีเป็นไปโดยสะดวก รวดเร็ว และ เที่ยงธรรมหรือเพอความเหมาะสมส าหรับคดีบางประเภท
ื่
ิ
้
ให้ประธานศาลฎีกาโดยความเห็นชอบของที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกามีอานาจออกข้อก าหนดเกี่ยวกับการฟองคดี
การสืบพยานและการรับฟงพยานหลักฐานการวินิจฉัยคดี ตลอดจนการด าเนินกระบวนพจารณาใด ๆ ได้ตาม
ั
ิ
ความจ าเป็น
ข้อก าหนดตามวรรคหนึ่งเมื่อประกาศในราชกิจจานุเบกษาแล้วให้ใช้บังคับได้
ิ่
่
จะเห็นได้ว่าจากการแก้ไขเพมเติมประมวลกฎหมายวิธีพจารณาความแพงดังกล่าว เป็นกรณีที่ให้
ิ
อานาจประธานศาลฎีกามีอานาจออกข้อก าหนดต่าง ๆ ที่เกี่ยวกับการสืบพยาน จึงมีการออกข้อก าหนดของ
ประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยานบุคคลที่อยู่นอกศาลโดยระบบ
5
การประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖ ซึ่งเป็นครั้งแรกที่มีการก าหนดเรื่องการสืบพยานจากต่างประเทศไว้
ในข้อ ๑๗ ซึ่งก าหนดว่า
ิ
ในกรณีที่พยานมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศ ศาลที่พจารณาคดีอาจให้พยานเบิกความ ณ สถานที่
ที่เหมาะสม และมีความพร้อมที่จะให้พยานเบิกความโดยระบบการประชุมทางจอภาพก็ได้ ทั้งนี้ ให้น าความ ในข้อ
๗ ถึง ข้อ ๑๕ มาใช้บังคับโดยอนุโลม แต่บุคคลที่เป็นสักขีพยานไม่จ าเป็นต้องเป็นเจ้าพนักงานศาล
หากสถานที่ตามวรรคหนึ่งเป็นศาลในต่างประเทศ ให้ด าเนินการตามข้อตกลงระหว่างกันหรือ
ธรรมเนียมปฏิบัติระหว่างประเทศ แล้วแต่กรณี
จากการศึกษาการสืบพยานจากต่างประเทศจะมีกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ได้แก่
๑. ข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยานบุคคล
ที่อยู่นอกศาลโดยระบบการประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖
๒.ข้อบังคับของประธานศาลฎีกาว่าด้วยการก าหนดค่าใช้จ่ายในการสืบพยานโดยระบบการ
ประชุมทางจอภาพในคดีแพ่ง พ.ศ. ๒๕๕๗
ั
๓. แนวปฏิบัติเกี่ยวกับการสืบพยานโดยระบบการประชุมทางจอภาพ ณ สถานเอกอครราชทูตและ
สถานกงสุลไทยซึ่งตั้งอยู่ต่างประเทศ ฉบับลงวันที่ ๓ พฤศจิกายน ๒๕๖๓
3 มาตรา ๑๒๐/๔ เพิ่มเติมโดยมาตรา ๑๗ แห่งพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง (ฉบับที่ ๒๓)
พ.ศ. ๒๕๕๐ (ราชกิจจานุเบกษา เล่ม ๑๒๔ ตอนที่ ๘๙ ก หน้า ๘ วันที่ ๑๐ ธันวาคม ๒๕๕๐).
4 มาตรา ๓๔/๑ เพิ่มโดยพระราชบัญญัติแก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง (ฉบับที่ ๒๘) พ.ศ. ๒๕๕๘.
5 ข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยานบุคคลที่อยู่นอกศาลโดยระบบการ
ประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖ ประกาศ ณ วันที่ ๓ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๕๖.
