Page 1948 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 1948
๑๙๓๐
ุ
ประยุกต์ใช้วิธีการทางแสง วิธีการทางแม่เหล็ก หรืออปกรณ์ที่เกี่ยวข้องกับการประยุกต์ใช้วิธีต่าง ๆ เช่นว่านั้น
ี
ซึ่งระบบอเล็กทรอนิกส์นี้กินความหมายกว้างกว่าระบบการประชุมผ่านจอภาพ เพราะจะมีอกหลายอย่างที่
ิ
ิ
ิ
ิ
ิ
รวมอยู่ในระบบอเล็กทรอนิกส์ เช่น ข้อมูลอเล็กทรอนิกส์ ลายมือชื่ออเล็กทรอนิกส์ ระบบรับส่งอเล็กทรอนิกส์
เป็นต้น
ิ
่
ดังนั้น ถ้าศาลเห็นสมควรสามารถใช้ดุลพนิจอนุญาตให้สืบพยานในคดีแพงที่อยู่ต่างประเทศตาม
ข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยานบุคคลที่อยู่นอกศาล
ิ
ิ
โดยระบบการประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖ ได้ แต่ขณะนี้เมื่อเรามีวิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ การใช้
วิธีการสืบพยานในคดีแพ่งผ่านระบบอิเล็กทรอนิกส์ก็น่าจะท าได้มากกว่าเดิมและเป็นรูปธรรมมากขน เนื่องจาก
ึ้
ิ
ี
ระบบอเล็กทรอนิกส์ที่ก าลังจะน ามาใช้มิได้ก าหนดไว้เพยงภาพหรือเสียงเท่านั้น หากแต่กินความหมายที่กว้าง
ขึ้นทั้งระบบ เพอจะคลอบคลุมถึงขั้นตอนต่าง ๆ ทุกขั้นตอนของการพจารณาอย่างเช่นที่ก าลังด าเนินกระบวน
ื่
ิ
พิจารณากันในศาลอย่างชัดเจน คงไม่เหมือนกันเพียงอย่างเดียวคือการมาพบกันโดยต่อหน้าในศาลเท่านั้น
รายละเอียดการวิเคราะห ์
ิ
การน าระบบอเล็กทรอนิกส์มาใช้ในการสืบพยานจากต่างประเทศแทนการสืบพยานผ่านระบบ
การประชุมทางจอภาพในช่วงวิกฤตการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด-๑๙ นี้ จะสามารถท าได้หรือไม่
ิ
เนื่องจากในกรณีปกติต้องเป็นกรณีการสืบพยานที่ในห้องพจารณาคดีมีศาลและทนายความทั้งสองฝ่ายอยู่ใน
ี
ื้
ห้องพจารณาด้วยกัน มีเพยงพยานเท่านั้นที่อยู่ต่างประเทศ แต่ในบางพนที่ซึ่งมีสถานการณ์การแพร่ระบาด
ิ
อย่างรุนแรงก็ยังไม่อาจสืบพยานในลักษณะเช่นนี้ได้ และไม่อาจทราบได้ว่าวิกฤตการณ์นี้จะต่อเนื่องยาวนาน
เพยงใด แต่เมื่อวิกฤตการณ์การแพร่ระบาดของโรคโควิด-๑๙ หมดไป ระบบอเล็กทรอนิกส์จะสามารถน ามาใช้
ี
ิ
ในการสืบพยานจากต่างประเทศได้เป็นอย่างดี ดังนั้น ในกรณีการสืบพยานจากต่างประเทศผ่านระบบ
ิ
อเล็กทรอนิกส์ที่ผู้เขียนต้องการจะน าเสนอคือ การสืบพยานในห้องพจารณาคดีตามปกติที่ศาลและทนายความ
ิ
ี
ทั้งสองฝ่ายจะอยู่ในห้องพจารณาด้วยกัน มีเพยงพยานเท่านั้นที่อยู่ต่างประเทศ โดยจะแบ่งประเด็นการ
ิ
วิเคราะห์ ดังนี้
1. ในแง่ตัวกฎหมาย
่
ื่
หากคู่ความฝ่ายใดได้ขออนุญาตศาลเพอขอสืบพยานในคดีแพงในกรณีที่พยานอยู่ต่างประเทศคง
ต้องพจารณาตามข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาว่าด้วยแนวทางการน าสืบพยานหลักฐานและการสืบพยาน
ิ
บุคคลที่อยู่นอกศาลโดยระบบการประชุมทางจอภาพ พ.ศ. ๒๕๕๖ ซึ่งก าหนดไว้ข้อ ๑๗ ดังที่ได้กล่าวมาแล้ว
เนื่องจากข้อก าหนดดังกล่าวมิได้ถูกยกเลิกไป และเป็นกรณีการสืบพยานจากต่างประเทศที่ก าหนดไว้โดย
เฉพาะเจาะจง
ิ
ิ
ิ
ส่วนการใช้วิธีพจารณาอเล็กทรอนิกส์หรือระบบอเล็กทรอนิกส์นั้น เมื่อพจารณาจากข้อก าหนด
ิ
ของประธานศาลฎีกาว่าด้วยวิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. ๒๕๖๓ ก็ไม่ได้ก าหนดประเภทคดีใดที่
ิ
ิ
สามารถใช้วิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ได้บ้าง เพยงแต่ก าหนดไว้กว้าง ๆ ตามข้อ ๔ ว่า เพอให้การด าเนิน
ื่
ิ
ี
ิ
ิ
กระบวนพจารณาเป็นไปโดยสะดวก รวดเร็ว และเที่ยงธรรม เมื่อศาลเห็นสมควรหรือคู่ความร้องขอ ศาลอาจ
