Page 2636 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๖๒๐

คุณสมบัติของผู้ที่จะได้รับแต่งตั้งให้เป็นผู้ก ากับดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วคราวจึงต้องเป็นผู้ที่รู้จักผู้ถูก
ปล่อยชั่วคราวเป็นอย่างดี สามารถดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วคราวให้ปฏิบัติตามเงื่อนไขของศาลได้ ต้องสมัครใจ

ที่จะเป็นผู้ก ากับดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วครารายนี้ มีความพร้อมที่จะปฏิบัติหน้าที่และมีความเหมาะสม วิธีการ
จะทราบว่าผู้ที่ศาลจะแต่งตั้งให้เป็นผู้ก ากับดูแลผู้ต้องหาหรือจ าเลยรายใด เจ้าหน้าที่ศาลจะต้องติดต่อ

ี
สอบถามบุคคลดังกล่าวและอธิบายให้ทราบรายละเอยดว่า ผู้ต้องหาหรือจ าเลยเป็นใคร ถูกกล่าวหาว่า
ท าผิดในความผิดฐานใด มีพฤติการณ์อย่างไร และหากเป็นผู้ก ากับดูแลจะต้องมีหน้าที่อย่างไร เพื่อให้แน่ใจ
ได้ว่าผู้ที่จะรับเป็นผู้ก ากับดูแลรู้จักกับผู้ต้องหาหรือจ าเลยเป็นอย่างดี และผู้ก ากับดูแลจะได้ทราบว่าตนเอง

ื่
ต้องมีหน้าที่ท าอะไรเพอให้ตัดสินใจได้ว่าสามารถเป็นผู้ก ากับดูแลผู้ต้องหาหรือจ าเลยรายนี้และปฏิบัติ
หน้าที่ได้ตามที่ศาลมอบหมายหรือไม่

ปัญหาในทางปฏิบัติที่พบ คือ ศาลมีค าสั่งแต่งตั้งผู้ก ากับดูแลในบัญชีรายชื่อของศาลโดยไม่ได้ติดต่อ

สอบถามไปยังผู้ก ากับดูแลก่อน โดยเข้าใจว่าการขึ้นบัญชีรายชื่อผู้ก ากับดูแลไว้ที่ศาลแสดงถึงความสมัครใจ
ในการเป็นผู้ก ากับดูแลแล้ว แต่ความสมัครใจในที่นี้หมายถึงสมัครใจเป็นผู้ก ากับดูแลผู้ต้องหาหรือจ าเลย

ี
รายนี้ด้วย มิใช่ความสมัครใจเป็นการทั่วไป อกทั้งการติดต่อสอบถามและให้รายละเอยดกับผู้ก ากับดูแล
ี
ก่อนจะท าให้ทราบได้ว่า ผู้ที่จะแต่งตั้งให้เป็นก ากับดูแลรู้จักและมีความเหมาะสมจะก ากับดูแลผู้ต้องหาหรือ
จ าเลยรายนี้หรือไม่

นอกจากนี้ปัญหาที่พบในทางปฏิบัติอีกกรณีหนึ่ง คือ ศาลมีค าสั่งแต่งตั้งผู้ก ากับดูแลที่เป็นญาติสนิท
ี่
กับผู้ต้องหาหรือจ าเลย เช่น บิดา มารดา พน้อง และคู่สมรส เนื่องจากระเบียบคณะกรรมการบริหาร
ศาลยุติธรรม ว่าด้วยคุณสมบัติ ลักษณะต้องห้าม การแต่งตั้งและการปฏิบัติหน้าที่ของผู้ก ากับดูแลผู้ถูก

ปล่อยชั่วคราว การจ่ายค่าตอบแทนและค่าใช้จ่ายของผู้ก ากับดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วคราว ค่าพาหนะแก่ผู้ถูก
ปล่อยชั่วคราวที่ยากไร้ เงินสินบนแก่ผู้แจ้งความน าจับ และเงินรางวัลแก่เจ้าหน้าที่ผู้จับผู้ถูกปล่อยชั่วคราว

โดยศาลที่หลบหนี พ.ศ. ๒๕๖๑ ข้อ ๖ ก าหนดบุคคลลที่ต้องห้ามเป็นผู้ก ากับดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วคราว คือ

(๑) เจ้าหนักงานซึ่งมีอานาจหน้าที่โดยตรงในการดูแลผู้ถูกปล่อยชั่วคราวตามที่คณะกรรมการบริหาร
ศาลยุติธรรมก าหนด

(๒) ผู้ประกัน บุคคลซึ่งเป็นหลักประกัน หรือบุคคลซึ่งเป็นเจ้าของหลักประกันในการปล่อยชั่วคราว

(๓) บุคคลซึ่งประกอบอาชีพหรือหารายได้จากงานที่มีลักษณะเป็นปฏิปักษ์หรืออาจมีผลประโยชน์

กับการปฏิบัติหน้าที่ตามที่ศาลมอบหมาย

จากระเบียบดังกล่าว ญาติสนิทจึงไม่ได้เป็นบุคคลต้องห้ามเป็นผู้ก ากับดูแลตามข้อนี้ แต่อย่างไรก็ตาม

บุคคลที่จะเป็นผู้ก ากับดูแลผู้ต้องหาหรือจ าเลยรายใดย่อมต้องค านึงถึงความเหมาะสมตามระเบียบดังกล่าว

ข้อ ๔ เป็นส าคัญด้วย การแต่งตั้งญาติสนิท เช่น บิดา มารดา ซึ่งมีหน้าที่ตามธรรมจรรยาที่ต้องดูแลบุตร
ี่
ของตนอยู่แล้ว จึงไม่มีความเหมาะสมในการแต่งตั้งให้เป็นผู้ก ากับดูแล ส่วนการแต่งตั้งพน้องหรือคู่สมรส