Page 10 - 02 Амьдралын үүсэл

Амьдралын үүсэл

Ерөөс амьдралын талаар төгс, үнэмлэхүй тодорхойлолт
өнөө хүртэл үгүй бөгөөд байх боломжгүй ч байж магад.
Мэдээж, шинжлэх ухаан хөгжиж хүний танин мэдэхүйн
хүрээ тэлэхийн сацуу амьдралын тухай ойлголт улам
нарийсч, өөрчлөгдөх бизээ.
Амьдралын мөн чанар нь амьд бие байнга өөрчлөгдөж
байдаг гадаад орчинтойгоо харьцаж, тэдгээрийн хооронд
бодис ба энергийн солилцоо үргэлж явагдаж байдагт
оршино. Ер нь амьдрал гэж амьд биетийн бүх үйл
ажиллагааны цогц, тэдгээрийн нэгдэл гэж хамгийн өргөн
утгаар ойлгож болох юм. Өөрөөр хэлбэл, амьдрал нь амьд
биетээс улбаатай ойлголт. Сүүлийн хоёр зуунд биологийн
болон бусад байгалийн шинжлэх ухаанд олон том нээлт
гарч байгаа хэдий ч зуу гаруй жилийн өмнө Ф. Энгельсийн
тодорхойлсон амьдралын тухай ойлголтыг өнөө хүртэл
нийтээр хүлээн зөвшөөрсөн хэвээр байна. Эдгээр нь
амьдралын тухай зөвхөн биологийн ойлголтууд гэдгийг
энд дурьдахыг хүсч байна. Харин хүний амьдралын тухай
авч үзвэл үүнд биологийн ойлголтуудаас гадна нийгмийн
хүчин зүйлс хамаарагдах нь мэдээж.
Энэ дэлхий дээр амьдрал хэрхэн үүссэн гэдэг нь амьд
биетийн үүслийн тухай ойлголт юм. Амьд биет юунаас
бүрдэх вэ, тэдгээр нь хэрхэн, бас хаана бий болсон вэ?
Хэдийгээр өнөө цаг хүртэл хамгийн анхны амьд бүтэц,
биетийн ул мөр хаа нэгтээ хадгалагдаж үлдээгүй, олдох ч
үгүй байж магад боловч эрдэмтэд одоогоор мэдэгдэж буй
хамгийн эртнийд тооцогдох энгийн амьд бие махбодийн
судалгаа, олон тооны онол, туршилтын дүнд манай дэлхий
дээрх амьдралын үүслийн нууцыг тайлах чиглэлээр
ихээхэн ажиллаж нилээд амжилтанд хүрээд байна. Цаашид
ч энэ чиглэлийн судалгаа шинжилгээний дүнд амьдрал
гэж юу болох, амьдралын үүсэл, хөгжлийн тухай бидний
мэдлэг улам гүнзгийрч тодорхой болох нь дамжиггүй.
Амьдрал үүссэн хэмээн үзэж буй дөрвөн тэрбум
жилийн тэртээх манай дэлхийн төлөв байдал өнөөдрийн

9