Page 179 - Ligji për tregtarët dhe shoqëritë tregtare - teksti me shpjegime

komentet për nenet nga 14 e në vijim dhe nenin 98. Për më tepër, ligji nr.9901 për shoqëritë
tregtare parashikon rregulla të reja për grupimet e shoqërive, përfshirë të drejtat e
aksionarëve në pakicë (nenet nga 205 deri në 212). Megjithatë, në të gjithë seksionin e ligjit
që mbulon SHA-të, ka edhe dispozita të tjera që mbrojnë pakicat e aksionarëve.
Një dispozitë e tillë është neni 139, që parashikon të drejtën e një pakice, që zotëron 5
për qind të kapitalit (ose edhe më pak, në varësi të Statutit), për t’u drejtuar administratorëve
një kërkesë me shkrim për të thirrur Asamblenë e Përgjithshme dhe/ose të kërkojnë
përfshirjen e çështjeve të caktuara në rendin e ditës. Nëse kërkesa nuk është pranuar, këta
ortakë kanë të drejtë të thërrasin Asamblenë e Përgjithshme dhe/ose të vendosin çështje në
rendin e ditës (neni 139, pika 1, fjalia e fundit). Mirëpo, me interes është ajo çka përcakton
pika 2: nëse administratorët e pengojnë pakicën që të thërrasë mbledhjen e Asamblesë,
aksionarët e pakicës kanë të drejtë të ngrenë padi në gjykatë për të deklaruar shkeljen e
detyrimit të besnikërisë nga ana e administratorëve ose t’i kërkojnë shoqërisë blerjen e
aksioneve të zotëruara prej tyre. Është me rëndësi të theksohet që këto pasoja shprehin një
alternativë: nëse pakica dëshiron të ngrejë padi ndaj administratorëve, kjo merret si shprehje e
interesit për të vazhduar si pronar i shoqërisë. Në këtë rast, mundësia e kthimit të kuotës së
pronësisë nuk është e qartë. Me këtë zgjidhje synohet që pakica t’i përdorë instrumentet
ligjore që parashikon pika 2 e nenit 139, në mënyrë të përgjegjshme në interes të shoqërisë.
Sipas Statutit, e njëjta pakicë mund të ketë të drejtën të emërojë një anëtar të këshillit të
administrimit ose të këshillit mbikëqyrës (neni 155, pika 3). Ky vendim duhet marrë gjatë një
mbledhjeje të posaçme në përputhje me nenin 149, pika 3.
E njëjta pakicë (ose një numër kreditorësh të shoqërisë, pretendimet e të cilëve ndaj saj
janë të paktën sa 5 për qind e kapitalit të regjistruar) mund t’i kërkojë këshillit të administrimit
të kryejë mbikëqyrje të veçantë për çështje të posaçme, sidomos, kur merret në shqyrtim
ligjshmëria e veprimeve të administratorëve (neni 165, pika 1). Nëse këshilli nuk e përmbush
kërkesën, aksionarët dhe kreditorët në fjalë mund të vendosin të nisin hetim të posaçëm të
parashikuar në nenin 150. Nenet 150 dhe 151 parashikojnë të tjera të drejta të rëndësishme për
aksionarët në pakicë për të cilat do të bëhen komente në kontekstin e tyre.
Në interes të aksionarëve (në pakicë), pagat dhe shpërblimet shtesë të anëtarëve të
këshillit të administrimit i nënshtrohen kontrollit të Asamblesë së Përgjithshme. Nëse gjendja
financiare e shoqërisë përkeqësohet, pagesat mund të reduktohen në mënyrë të përshtatshme
(neni 160).

Neni 140
Përfaqësimi në asamble
1. Një aksionar mund të përfaqësohet në asamblenë e përgjithshme, në bazë të një
autorizimi nga një aksionar tjetër apo nga një person i tretë.
2. Administratorët dhe anëtarët e këshillit të administrimit apo të këshillit
mbikëqyrës nuk mund të veprojnë si përfaqësues të aksionarëve në asamblenë e
përgjithshme.

178