Page 819 - Microsoft Word - Cam Pha dat va nguoi.doc

Phần thứ ba: VĂN HÓA 779

được giờ tốt sẽ gánh đi chôn bất cứ lúc nào, kể cả nửa đêm
hay mờ sáng .
1
Đám ma gồm các bước: lễ xôi gà, lễ nhập quan, lễ lập bàn

thắn, lễ xuất hành, lễ khai quang yểm bùa và hạ huyệt. Các
thành viên trong gia đình mặc tang phục màu trắng, áo liền

mũ. Cùng với nghi lễ đám tang, gia đình còn làm lễ ma chay
(áy sloóng, làm ma khô) trong 2 ngày 1 đêm để đưa hồn

người quá cố về nơi quê cha đất tổ, thể hiện đạo lý uống nước
nhớ nguồn của người Dao ở Cẩm Phả. Sau 3 năm, gia đình

nhờ thầy xem ngày và cải táng cho người đã mất .
2
Theo phong tục của người Dao Thanh Phán, trong 3

ngày sau khi mất, người chết được gia đình mang nước để
rửa mặt mỗi sáng: Sáng đầu tiên một vài người con cháu

mang đến tận mộ; hôm thứ hai đi đến nửa đường; hôm thứ
ba mang ra cạnh nhà, sau đó, gia đình không thăm mộ

người chết nữa. Nếu con cháu vô tình đi quanh mộ, về bị ma
móc (khi nhà có gà, vịt bỗng dưng chết, gia đình sẽ bói ra sự
việc), gia đình phải làm lễ và nhờ thầy đến cúng. Người Dao

Thanh Phán ở Mông Dương không có nghĩa trang tập trung

nên trước đây các gia đình thường chôn ở những quả đồi,
nương keo gần nhà. Theo quy định, những người chôn sau
phần mộ phải đặt ở vị trí thấp, không được phép đặt cao hơn

_______________

1. Theo lời kể của ông Hoàng Văn Thu, Tlđd.
2. Theo lời kể của các ông Đặng Dẩu Hình (sinh năm 1963), Bàn Tài
Học (sinh năm 1937), Đặng Dầu Hênh (sinh năm 1953), Bàn Sinh Phát
(sinh năm 1961). Các ông người Dao Thanh Phán, sinh sống tại khu 10.
Cuộc phỏng vấn thực hiện tại phường Mông Dương, ngày 22/7/2023.