Page 1614 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๑๖๐๑

การประชุมใหญ่ของศาลฎีกาเป็นไปตามข้อบังคับการประชุมใหญ่ศาลฎีกา พ.ศ. ๒๕๖๑ อย่างไรก็ดี
ิ
ิ
ที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกาเป็นเวทีที่มีการระดมความคดเห็นของผู้พพากษาศาลฎีกาเกี่ยวกับการวินิจฉัยปัญหา
ข้อกฎหมายส าคัญในคดีที่มีการน าเข้าสู่การวินิจฉัยโดยที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกา องค์ประชุมของที่ประชุมใหญ่
ิ
ศาลฎีกาประกอบด้วยผู้พพากษาศาลฎีกาทุกคนซึ่งอยู่ปฏิบัติหน้าที่ในวันที่มีการจัดประชุมใหญ่ แต่ทั้งนี้
ไม่น้อยกว่ากึ่งหนึ่งของจ านวนผู้พพากษาศาลฎีกาที่ปฏิบัติหน้าที่อยู่ในศาลฎีกาทั้งหมด การแสดง
๕
ิ
ิ
ื้
ความคิดเห็นของผู้พพากษาศาลฎีกาในที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกามีพนฐานมาจากความรู้และประสบการณ์
ส่วนตัวของผู้พพากษาศาลฎีกาแต่ละท่าน ความคิดเห็นจึงมีความแตกต่างหลากหลาย ส่งผลให้เกิดภาระ
ิ
แก่ประธานศาลฎีกาในการควบคุมการด าเนินการประชุมใหญ่ให้เป็นไปด้วยความเป็นระเบียบเรียบร้อย
นอกจากนี้ในการแสดงความคิดเห็นของผู้พพากษาศาลฎีกาดังกล่าวมิได้มีงานวิจัยสนับสนุนอย่างเป็นระบบ
ิ
ในขณะเดียวกันสภาพเศรษฐกิจและสังคมปัจจุบันเปลี่ยนแปลงไปอย่างรวดเร็ว ปัญหาเศรษฐกิจและสังคม

มีความสลับซับซ้อนมากขึ้น ปัญหาข้อขัดแย้งระหว่างคู่ความที่มีอรรถคดีมีความซับซ้อนมากขึ้น ส่งผล
ิ
สัมพนธ์กับคดีที่มีการอทธรณ์ขึ้นมาสู่การพจารณาของศาลฎีกาซึ่งพบว่ามีเนื้อหาของคดีซับซ้อนมากขึ้น
ั
ุ
ั
ปัญหาของการวินิจฉัยคดีจึงมีความยุ่งยากมากขึ้นตามมา ดังนี้ เมื่อปี พ.ศ.๒๕๖๒ นายไสลเกษ วัฒนพนธุ์
ซึ่งด ารงต าแหน่งประธานศาลฎีกาคนที่ ๔๕ ในขณะนั้นจึงมีแนวความคิดที่จะให้มีการจัดตั้งกลุ่มของ
คณะท างานซึ่งคัดเลือกมาจากผู้พพากษาที่ปฏิบัติงานอยู่ในกองผู้ช่วยผู้พพากษาศาลฎีกาขึ้นเพอท าหน้าที่
ิ
ิ
ื่
ในการศึกษาข้อมูลทางวิชาการ ทฤษฎีและหลักกฎหมายทั้งในส่วนของประเทศไทยและต่างประเทศ
ิ
แนวค าพพากษาของศาลฎีกาไทยและสากล ตลอดจนศึกษาผลกระทบที่จะเกิดขึ้นต่อสังคม เศรษฐกิจ การเงิน
และอนๆ ที่เกี่ยวข้องกับประเด็นปัญหาข้อกฎหมายที่น าเสนอเข้าสู่การวินิจฉัยของที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกา
ื่
โดยเป็นการพิจารณาข้อมูลองค์ความรู้อย่างรอบด้าน แล้วรวบรวมข้อมูลน าเสนอต่อที่ประชุมใหญ่ เพื่อเป็น
ฐานข้อมูลให้แก่ผู้พพากษาศาลฎีกาเพอช่วยในการตัดสินใจและการวินิจฉัยคดีของผู้พพากษาศาลฎีกา
ิ
ื่
ิ
ั
อนจะส่งผลให้ค าพพากษาศาลฎีกาที่ผ่านการพจารณาโดยที่ประชุมใหญ่ของศาลฎีกาซึ่งมีการพจารณา
ิ
ิ
ิ
ข้อเท็จจริงข้อกฎหมาย ข้อมูลทางวิชาการที่เกี่ยวข้อง รวมทั้งผลกระทบต่างๆ ที่อาจเกิดขึ้นอย่างครบถ้วน
รอบด้านแล้วมีบทบาทในการแก้ไขปัญหาสังคมได้อย่างมีสัมฤทธิผล คณะท างานที่จัดตั้งขึ้นดังกล่าวมีชื่อ
๖
เรียกว่า “คณะท างานเพอศึกษาทฤษฎีและหลักกฎหมายในการประชุมใหญ่ศาลฎีกา” จึงนับได้ว่า
๗
ื่
ิ
คณะท างานดังกล่าวเป็นกลไกหนึ่งที่ส าคัญที่น ามาใช้ในการสนับสนุนการวินิจฉัยคดีของผู้พพากษาศาลฎีกา
ในที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกา
ื่
คณะท างานเพอศึกษาทฤษฎีและหลักกฎหมายในการประชุมใหญ่ศาลฎีกาถูกจัดตั้งให้มีขึ้น
ั
ครั้งแรกในศาลฎีกาเมื่อเดือนตุลาคม ๒๕๖๒ โดยนายไสลเกษ วัฒนพนธุ์ ในฐานะประธานศาลฎีกาในขณะนั้น
ื่
ได้มีค าสั่งศาลฎีกาที่ ๑๑๔/๒๕๖๒ เรื่อง คณะท างานเพอศึกษาทฤษฎีและหลักกฎหมาย รวบรวมเสนอ
ที่ประชุมใหญ่ศาลฎีกา ลงวันที่ ๑๘ ตุลาคม ๒๕๖๒ ก าหนดให้มีคณะท างานเพอศึกษาทฤษฎีและ
ื่

๕ ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา ๑๔๐ วรรคสาม.
๖ ไสลเกษ วัฒนพันธุ์, ผู้พิพากษาอาวุโสในศาลฎีกา, สัมภาษณ์, ๘ กรกฎาคม ๒๕๖๔.
๗ ค าสั่งศาลฎีกาที่ ๑๑๔/๒๕๖๒ เรื่อง คณะท างานเพื่อศึกษาทฤษฎีและหลักกฎหมาย รวบรวมเสนอที่ประชมใหญ่
ุ
ศาลฎีกา ลงวันที่ ๑๘ ตุลาคม ๒๕๖๒