Page 2161 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2161
๒๑๔๓
คุณธรรมและจริยธรรมไม่ได้อยู่ที่ช่องทางการรับรู้หรือรับทราบปัญหาเพียงอย่างเดียว หากแต่อยู่ที่
ิ
การพจารณาข้อร้องเรียนอย่างเป็นธรรม โดยเฉพาะข้อร้องเรียนที่มิได้อยู่ในรูปของบัตรสนเท่ห์ แต่เป็น
หนังสือร้องเรียนที่เปิดเผยตัวตนของผู้ร้องอย่างชัดแจ้ง จะต้องให้น้ าหนักกับกระบวนการค้นหาข้อเท็จจริง
ื
เพ่อพิสูจน์ข้อร้องเรียนประเภทนี้ให้มาก อย่ารีบด่วนตั้งค าถามกับผู้ร้องเรียน หรือด้อยค่าข้อร้องเรียน
้
ในลักษณะที่แสดงออกถึงทัศนคติในทางปกป้องพวกพอง เช่นค าถามว่า ผู้พิพากษาที่ถูกร้องเรียนกระท า
เช่นนี้บ่อยครั้งหรือไม่ กระท าในเวลาราชการหรือไม่ กระท านาน ๆ ครั้งหรือเป็นอาจิณ ฯลฯ การตั้ง
ั
ค าถามในลักษณะนี้ ผู้ฟงสามารถรับรู้ได้ว่าศาลก าลังจะสื่อว่า หากไม่ได้กระท าเช่นนั้นเป็นอาจิณแล้วจะ
ไม่มีความเสียหายเกิดขึ้น ทั้งที่ควรตั้งค าถามซึ่งน าไปสู่ค าตอบว่า มีการกระท าเช่นนั้นจริงหรือไม่
ี
มากกว่า เพราะหากมีการกระท าจริงตามข้อร้องเรียน แม้กระท าเพยงครั้งเดียวก็เป็นเรื่องไม่เหมาะสมและ
ก่อความเสียหายได้ หากยังมีความพยายามปกป้องคนขององค์กรยิ่งกว่าการให้ความส าคัญกับการแก้ไข
ื่
ิ
ปัญหาของผู้ร้องแล้ว ในท้ายที่สุดผู้ที่ร้องเรียนก็อาจอาศัยช่องทางอนเผยแพร่พฤติกรรมของผู้พพากษา
ดังกล่าวผ่านทางสื่อสังคมออนไลน์ หรือเลี่ยงไปร้องเรียนต่อหน่วยงานอน รวมตลอดไปจนถึงการยื่น
ื่
้
ถวายฎีกาต่อพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว ซึ่งยิ่งท าให้ปัญหายากที่จะแกไขได้ วิธีการ "สดับตรับฟัง
รอบด้านอย่างเปิดใจ" ไม่ปิดกั้นการรับฟังข้อร้องเรียน จึงเป็นสิ่งจ าเป็น หากท าเช่นนี้ได้ประชาชน
ทั่วไปย่อมไว้วางใจและมีความเชื่อมั่นที่จะเสนอปัญหาให้องค์กรศาลยุติธรรมด าเนินการจัดการแก้ไข
ปัญหาภายในองค์กรเอง ไม่ต้องพึ่งพาบุคคลภายนอก
๔. เพมช่องทางการรับรู้ของผู้พพากษาเป็นการภายในว่า ในศาลยุติธรรมนั้นมีปัญหาด้านคุณธรรม
ิ
ิ่
และจริยธรรมของผู้พพากษาในรูปแบบใดบ้างแม้ศาลยุติธรรมมีช่องทางการรับฟงปัญหาจากหลายช่องทาง แต่
ิ
ั
ิ
หากผู้พพากษาไม่มีโอกาสรับรู้ข้อมูลดังกล่าว ก็จะไม่เป็นประโยชน์ในการประพฤติปฏิบัติตน ซึ่งปัจจุบันมี
เพียงรายงานการประชุมของคณะกรรมการตุลาการ (ก.ต.) ช่องทางเดียวที่ช่วยให้ผู้พพากษาเข้าถึงรายละเอยด
ี
ิ
22
ของปัญหาที่ถูกร้องเรียนและบทลงโทษได้ โดยในแต่ละครั้งที่มีการประชุมคณะกรรมการตุลาการ รายงาน
การประชุมจะปรากฏเนื้อหาวาระและข้อพจารณาในการประชุมหลายเรื่อง ทั้งยังมีค าอภิปรายของ
ิ
คณะกรรมการตุลาการ หลายท่านก่อนจะลงมติ แต่เนื่องจากรายงานการประชุมดังกล่าวมีความยาวหลาย
่
ิ
หน้ากระดาษ ผู้พพากษาหลายท่านอาจไม่มีเวลาอานเสมอไป เดิมทีเมื่อหลายปีก่อน คณะกรรมการของ
ิ
ศาลยุติธรรมซึ่งมีหน้าที่ในการส่งเสริมคุณธรรมและจริยธรรมของผู้พพากษาเคยจัดท าเอกสารสรุปข้อเท็จจริง
ิ
โดยย่อว่า มีการประพฤติผิดมาตรฐานทางคุณธรรมและจริยธรรมของผู้พพากษาในเรื่องใดบ้าง ตลอดจน
22 เว็บไซต์ของส านักคณะกรรมการตุลาการ (https:/ojc.coj.go.th) เมื่อคลิกเข้าไปที่หน้าเว็บไซต์แล้ว แม้จะมี
หัวข้อ"การด าเนินการทางวินัย" ให้เข้าไปดูรายละเอียดได้ แต่เมื่อคลิกเข้าไปดูในรายละเอียดจริง ๆ แล้วกลับพบว่า ใน
หัวข้อนี้มีแต่การเผยแพร่ประมวลจริยธรรม, ประกาศ ก.ต. เรื่องหลักเกณฑ์และวิธีการสอบสวนข้อเท็จจริงฯ รวมถึง
หลักเกณฑ์และวิธีการอุทธรณ์ค าสั่ง อ.ก.ต. ฯ อันเป็นลักษณะการเผยแพร่หลักเกณฑ์และวิธีการ ตลอดจนขั้นตอนทาง
กฎหมายในการด าเนินการทางวินัยเท่านั้น ไม่สามารถสืบค้นหาตัวอย่างข้อเท็จจริงและบทลงโทษของผู้พิพากษาที่กระท าผิด
วินัยได้เลย
