Page 165 - Ligji për tregtarët dhe shoqëritë tregtare - teksti me shpjegime

Neni 131
Mosshlyerja e kredisë
1. Kur aksionari i jep hua shoqërisë, duke zbatuar kushte më pak të favorshme
nga kushtet normale të tregut dhe nëse shoqëria është në gjendjen e paaftësisë paguese,
atëherë aksionari nuk ka të drejtë të kërkojë rikthimin e huasë, kur ky veprim do të
kishte si pasojë reduktimin e kapitaleve të veta të shoqërisë, nën vlerën e kapitalit të saj
minimal.
2. Nëse një i tretë i ka dhënë shoqërisë hua, sipas kushteve të pikës 1 të këtij neni
dhe rikthimi i huasë është garantuar nga aksionari, atëherë i treti, në rastet kur
shoqëria është në gjendjen e paaftësisë paguese, mund t'i kërkojë shoqërisë vetëm
rikthimin e shumës, që nuk ka mundur ta ekzekutojë nga garancia e aksionarit.
3. Pikat 1 e 2 të këtij neni zbatohen edhe për veprimet e tjera të aksionarit apo
palëve të treta, nëse, nga pikëpamja ekonomike, janë të ngjashme me marrëveshjet e
huasë, të parashikuara në këto pika.

Koment:

Kur aksionari i jep hua shoqërisë, duke zbatuar kushte më pak të favorshme nga kushtet
normale të tregut, dhe nëse shoqëria është në gjendjen e paaftësisë paguese, atëherë aksionari
nuk ka të drejtë të kërkojë rikthimin e huasë, kur ky veprim do të kishte si pasojë reduktimin e
kapitaleve te veta të shoqërisë nën vlerën e kapitalit të saj minimal. Kjo është një dispozitë e
vogël mbrojtjeje për kreditorët, të cilët mund të marrin para nga shuma e mbrojtur nga
dispozitat për ruajtjen e kapitalit. Por, nëse shoqëria është plotësisht në gjendjen e paaftësisë
paguese, mund të mos ekzistojnë fonde të mjaftueshme për të shlyer kreditorët. E dimë se, në
Shqipëri, kapitali minimal bazë është i ulët (neni 107). Por ky është niveli minimal: shpesh
shoqëria ka një kapital bazë që është shumë më i lartë. Kur ky kapital bazë është më i madh se
niveli minimal i vendosur me ligj, aksionarët kanë përgjegjësi më të madhe në rast se
realizohet situata që parashikon neni 131, pika 1. Për shembull, nëse një shoqëri ka një kapital
bazë prej 20 000 000 lekë, aksionari është përgjegjës t’i shlyejë shoqërisë gjithë huanë në rast
se kapitali bazë është më i madh se niveli i kapitalit minimal. Nëse huaja është negociuar keq
nga individë, të cilët janë përgjegjës për ta kompensuar shoqërinë nëse zbulohet se ka
mashtrim, mund të aktivizohet neni 16. Përveç tij, këtë situatë mund ta mbulojnë edhe nenet
151 dhe 152.

Neni 132
Përgjegjësia për kreditë e shlyera
1. Kur në rastet e përmendura në nenin 131 të këtij ligji, shoqëria, gjatë një
periudhe 1- vjeçare përpara datës së hapjes së procedurave të falimentimit, i ka kthyer
aksionarit huanë, atëherë aksionari, të cilit i është rikthye r huaja, apo i cili ka dhënë
garanci duhet t'i rikthejë shoqërisë shumat e huasë, që janë paguar prej saj. Aksionari

164