Page 1346 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 1346
๑๓๓๔
การท างานบริการสังคมหรือสาธารณประโยชน์ หมายความว่า งานหรือกิจกรรมที่ก าหนดให้ผู้ถูก
คุมประพฤติท าให้แก่สังคม ชุมชน หรือองค์กรสาธารณกุศล โดยไม่ได้รับค่าตอบแทนหรือค่าจ้าง และงาน
๑๐
หรือกิจกรรมดังกล่าวต้องไม่แสวงหาผลก าไรให้แก่หน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง
จากความหมายดังกล่าว พอสรุปได้ว่า การท างานบริการสังคมหรือท างานสาธารณประโยชน์
หมายถึง มาตรการที่ศาลน ามาใช้แก่ผู้กระท าความผิด โดยผู้กระท าความผิดต้องท างานหรือกิจกรรมที่เป็น
ประโยชน์ต่อสังคม ชุมชน หรือองค์กรสาธารณกุศล โดยไม่ได้รับค่าตอบแทนหรือค่าจ้าง
ั
ื้
ทฤษฎีพนฐานที่เกี่ยวข้องกับการท างานบริการสังคมเป็นทฤษฎีที่พฒนามาจากแนวคิดการลงโทษ
ื่
ื่
เป็นการผสมผสานระหว่างแนวคิดทฤษฎีการลงโทษเพอเป็นการยับยั้ง เพอเป็นการชดใช้ความผิด และเพอ
ื่
ู
ื้
เป็นการแก้ไขฟนฟผู้กระท าความผิด โดยรูปแบบและวิธีปฏิบัติต่อผู้กระท าความผิดมุ่งเน้นการแก้ไขฟนฟ ู
ื้
ื่
พฤติกรรมและจิตใจ โดยการสร้างจิตส านึกให้เกิดความรับผิดชอบต่อผู้อนและสังคมด้วยการท างานบริการ
สังคมหรือสาธารณประโยชน์ ซึ่งปัจจุบันแนวคิดพื้นฐานเกี่ยวกับการท างานบริการสังคมสามารถแบ่งออกได้
เป็น ๓ แนวคิด ดังนี้
๑) การท างานบริการสังคมเป็นมาตรการแก้ไขฟื้นฟู (Rehabilitation)
แนวคิดนี้ถือว่า การให้โอกาสแก่ผู้กระท าความผิดได้รับใช้สังคมด้วยการมอบหมายงานให้ท า จะ
ส่งผลให้ผู้กระท าความผิดเกิดความรู้สึกว่าตนเองยังมีคุณค่าต่อสังคม เป็นการเปิดโอกาสให้ผู้กระท า
ความผิดได้ฝึกหัด เรียนรู้ พฒนาความมีวินัย ความรับผิดชอบ และทักษะในการประกอบอาชีพ รวมทั้งการ
ั
สร้างสัมพันธภาพระหว่างบุคคล
๒) การท างานบริการสังคมเป็นมาตรการชดใช้หรือทดแทนความผิดแก่ผู้เสียหายและสังคมใน
คดีอาญาทั่วไป (Restitution)
แนวคิดนี้ถือว่า การชดใช้ค่าเสียหายเป็นความรับผิดชอบของผู้กระท าความผิดต่อความเสียหาย
ที่ตนเองได้ก่อขึ้น ซึ่งการชดใช้ค่าเสียหายนอกจากจะช่วยให้ผู้เสียหายได้รับการเยียวยาแล้ว ยังช่วยให้
ผู้กระท าความผิดได้เห็นคุณค่าของตนเองและรู้จักเคารพในบรรทัดฐานของสังคม เคารพสิทธิของผู้อื่น และ
พัฒนาความรู้สึกผิดชอบต่อสังคมและศีลธรรม
๓) การท างานบริการสังคมเป็นมาตรการลงโทษ (Punishment)
แนวคิดนี้เห็นว่า การให้ผู้กระท าความผิดท างานบริการสังคมเป็นการลงโทษอย่างหนึ่ง เพียงแต่
ื่
รูปแบบหรือลักษณะการลงโทษจะแตกต่างจากมาตรการลงโทษอน ๆ เช่น การลงโทษจ าคุกจะท าให้
๑๐ ระเบียบกรมคุมประพฤติ ว่าด้วยหลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขในการท างานบริการสังคมหรือ
สาธารณประโยชน์ พ.ศ. ๒๕๖๐ ข้อ ๓.
