Page 1347 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 1347
๑๓๓๕
ผู้กระท าความผิดสูญเสียอิสรภาพ และการลงโทษปรับที่จะท าให้ผู้กระท าความผิดสูญเสียทรัพย์ตามจ านวน
ั
ที่ศาลสั่งปรับ แต่การท างานบริการสังคมจะท าให้ผู้กระท าความผิดสูญเสียเวลาว่าง สูญเสียเวลาพกผ่อน
ส่วนตัว และต้องเหน็ดเหนื่อยจากการท างาน
๑๑
จากแนวคิดพื้นฐานทั้ง ๓ ประการดังกล่าว อาจกล่าวได้ว่า การท างานบริการสังคมเป็นการลงโทษ
ในลักษณะที่เปิดโอกาสให้ผู้กระท าความผิดได้แก้ไขสิ่งที่กระท าผิดพลาด โดยการท างานบริการรับใช้สังคม
ั
การชดใช้ค่าเสียหายให้แก่ผู้เสียหาย และการสูญเสียเวลาอนมีค่าส่วนตัว ทั้งนี้ เพอให้ผู้กระท าความผิด
ื่
ั
ส านึกในการกระท า มีความรับผิดชอบต่อตนเอง ผู้อน และสังคม รวมทั้งพฒนาความมีวินัยและศีลธรรม
ื่
ให้ได้เห็นคุณค่าของตนเอง และกลับคืนสู่สังคมได้อย่างปกติสุข
๓. กฎหมายที่เกี่ยวข้อง
การท างานบริการสังคมหรือท างานสาธารณประโยชน์แทนค่าปรับ ไม่ใช่โทษตามประมวลกฎหมาย
อาญา มาตรา ๑๘ แต่เป็นวิธีการในการบังคับโทษปรับหรือมาตรการบังคับเอาค่าปรับตามที่กฎหมาย
ก าหนดไว้ โดยกฎหมายที่เกี่ยวข้องมีดังนี้
๓.๑ ประมวลกฎหมายอาญา
เมื่อศาลมีค าพิพากษาให้ลงโทษปรับ ตามมาตรา ๒๙ ถึงมาตรา ๓๐/๑ ผู้ต้องโทษปรับมีหน้าที่
ต้องช าระค่าปรับให้ครบถ้วนในวันที่ศาลมีค าพพากษาหรือภายใน ๓๐ วัน นับแต่วันที่ศาลมีค าพพากษา
ิ
ิ
หากผู้ต้องโทษปรับไม่มีเงินช าระค่าปรับ กฎหมายก าหนดวิธีการบังคับโทษปรับไว้ ๓ ประการ ได้แก่
การยึดทรัพย์สิน การอายัดสิทธิเรียกร้องในทรัพย์สิน หรือการกักขังแทนค่าปรับในอตรา ๕๐๐ บาทต่อหนึ่ง
ั
วัน ในกรณีที่ผู้ต้องโทษปรับเป็นบุคคลธรรมดานอกจากวิธีการบังคับโทษดังกล่าวแล้ว ผู้ต้องโทษปรับยังมี
สิทธิขอท างานบริการสังคมหรือท างานสาธารณประโยชน์แทนค่าปรับได้ โดยหลักเกณฑ์ในการพจารณาสั่ง
ิ
ิ
อนุญาตหรือไม่อนุญาต กฎหมายก าหนดให้ศาลพจารณาถึงฐานะการเงิน ประวัติ และสภาพความผิดของ
ผู้ต้องโทษปรับประกอบด้วย
ิ่
มาตรา ๓๐/๑ ได้รับการแก้ไขเพมเติมโดยพระราชบัญญัติแก้ไขเพมเติมประมวลกฎหมาย
ิ่
อาญา (ฉบับที่ ๒๕) พ.ศ. ๒๕๕๙ มาตรา ๕ จากเดิมที่ก าหนดว่าศาลต้องมีค าพพากษาปรับไม่เกินแปดหมื่นบาท
ิ
ผู้ต้องโทษปรับจึงจะขอท างานบริการสังคมหรือท างานสาธารณประโยชน์แทนค่าปรับได้ และให้เป็นหน้าที่
๑๑ พรรณิภา พลศิลป์, “มาตรการเสริมโทษทางอาญา ศึกษากรณีการให้ท างานบริการสังคม,” วารสารบัณฑิต
วิทยาลัย มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย์, (พฤษภาคม-สิงหาคม 2554): 121.
