Page 21 - Deeplom
P. 21
21
1.5 Atmosferik distillasiya kalonunun avtomatlaşdırma sxeminin izahı
Təmizləmə qurğusundan əldə edilən duzlardan və digər kənar hissəciklərdən
təmizlənmiş xam neft əvvəlcə İD2 istilik dəyicisindən keçir və müəyyən qədər qızır.
İstilik dəyiçilərin funksiyası kalondan alınmış qaynar buxar, qazın istilik enerjisinin
sirkulyasiya edilərək soyuq neftə verilməsindən ibarətdir. Daha sonra N2 nasosu
vasitəsilə neft sobaya daxil olur. Bu qızdırıcı soba qaz yanacağı ilə işləyi. Xam neftin
qızdırıc sobanın çıxışındakı temperaturu 300-380 °C olmalıdır. Sobanın çıxışında
xam neftin temperaturuna TT1 temperatur transmitteri vasitəsilə nəzarət edilməsi
nəzərdə tutulmuşdur. Əgər sobanın çıxışında xam neftin temperaturu
məqsədəmüvafiq hesabedilməzsə sobaya verilən qaz yanacağın sərfi TCV1 klapanı
vasitəsilə tənzimlənir.
Atmosferik distillasiya kalonunun aşağı hissəsində ağır fraksiyalar yığılırki
buda asfalt qalıq adlanı. Bu qalıqların qaynama temperaturu norma atmosfer
təzyiqində çox yüksək olduğundan onlar atmosfer distillasiya kalonunda fraksiyalara
ayırmaq məqsədəmüvüfiq hesab edilmir. Bu baxımdan bu qalıqlar N2 nasosu
vasitəsilə vakum ditillasiya bölməsinə vurulur. Vakum distillasiya kalonunda bu
qalıqlar aşağı təzyiqlərdə fraksiyalra ayrılırlar. Atmosfer distillasiya kalonunun aşağı
hissəsində qalığın səviyyəsinə LT1 səviyyə transmitteri vasitəsilə nəzarət edilir və
lazım gəldikdə vakum distillasiya bölməsinə gedən axın LCV1 idarəolunan klapan
vasitəsi ilə tənzimlənir.
Fraksiyalara ayırma prosesinin keyfiyyətini artırılması və istilik məqsədi ilə
atmosferik distillasiya bölməsində kənar soyudu qüllələr-istilik dəyişicilər
quraşdırılır. Bunların vəzfəsi atmosferik distillasiya kalonunun orta hissəsindən
buxarın N1 nasosu vasitəsilə İD1 istilik dəyişicisinə verilməsi və kodensasiya edilmiş
fraksiyanın yenidən kalona qaytarılmasından ibarətdir. Bu prosesin əsas məqsədi
atmosferik distillasiya kalonunda buxar yüklənməsini aradan qaldırmak, kalonun
yuxarı hissəsindəki hava soyuducusunu çox yüklənməyə qoymamaq və atmosfer
distillasiya kalonunda artıq olan temperaturun daha soyuq fraksiyaları və yaxud xam
nefti qızdırmaq və bu yolla enerji itkisinin qarşısını almaqdan ibarətdir.

