Page 2432 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๔๑๗

้
่
่
ิ
ยังรวมถึงการระงับข้อพพาทนอกศาล การเรียกร้องทางแพงที่ยื่นในคดีอาญา ตลอดจนการฟองเป็นคดีแพง
๒๘
ต่างหาก
นอกจากนี้ ยังมีอนุสัญญาและกติการะหว่างประเทศหลายฉบับที่เกี่ยวข้องกับการคุ้มครองผู้เสียหาย
หรือเหยื่ออาชญากรรม เช่น กฎบัตรสหประชาชาติ กติการะหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิทางเศรษฐกิจ สังคม และ

วัฒนธรรม ค.ศ. ๑๙๖๖ (International Covenant on Economic, Social and Cultural Rights) กติกา
ระหว่างประเทศว่าด้วยสิทธิพลเมืองและสิทธิทางการเมือง ค.ศ. ๑๙๖๖ (International Covenant on Civil

and Political Rights) ปฏิญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก ค.ศ. ๑๙๕๙ อนุสัญญาว่าด้วยสิทธิเด็ก ค.ศ. ๑๙๘๙
(Declaration of the Rights of the Child and Convention on the Rights of the Child) ปฏิญญาว่า

ด้วยการขจัดความรุนแรงต่อสตรี ค.ศ. ๑๙๙๓ (Declaration on the Elimination of Violence against

Women) ธรรมนูญศาลอาญาระหว่างประเทศ (the Rome Statute of the International Criminal
๒๙
Court) และอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้านอาชญากรรมข้ามชาติที่จัดตั้งขึ้นในลักษณะองค์กร
ค.ศ. ๒๐๐๐ รวมทั้งพิธีสารเพิ่มเติม
๓๐
จึงสรุปได้ว่า รัฐควรช่วยเหลือผู้เสียหายหรือเหยื่ออาชญากรรมที่ด้อยโอกาสให้สามารถเข้าถึง

ทนายความและความช่วยเหลือทางกฎหมาย เพราะจะท าให้ผู้เสียหายมีโอกาสเข้าถึงกระบวนการยุติธรรม

(access to justice) ได้มากขึ้น ปัจจุบันมีหลายประเทศที่ให้สิทธิผู้เสียหายซึ่งเป็นคนยากจน (indigent

victims) สามารถมีทนายความโดยรัฐเป็นผู้ออกค่าใช้จ่าย (legal counsel paid by the State) เช่น ประเทศ

ฝรั่งเศส ประเทศอินเดีย ส่วนประเทศเดนมาร์ค ประเทศนอร์เวย์ และประเทศสวีเดน นอกจากจะมีการบัญญัติ

กฎหมายว่าด้วยการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายเป็นการเฉพาะแล้ว ยังมีการให้ความช่วยเหลือแก่ผู้เสียหาย

โดยจัดให้มี “support person” (บุคคลที่ช่วยสนับสนุน) เช่น ในคดีความผิดเกี่ยวกับเพศ เพอช่วยเหลือ
ื่
๓๑
ผู้เสียหายในเรื่องอารมณ์และด้านกฎหมาย ในประเทศเนเธอร์แลนด์ รัฐก็เข้าไปช่วยเหลือประชาชนที่มี
รายได้น้อย ซึ่งรวมถึงผู้เสียหายหรือเหยื่ออาชญากรรมให้สามารถเข้าถึงทนายความ (right to be legally

๒๘ Ibid, p. 75.
๒๙ อ้างแล้ว เชิงอรรถที่ ๑๗, น. ๖๓-๘๒.
๓๐ สุภัทรา สุขปาณี, “การเยียวยาเหยื่ออาชญากรรมข้ามชาติที่ได้รับผลกระทบตามอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้าน

อาชญากรรมข้ามชาติที่จัดตั้งขึ้นในลักษณะองค์กร ค.ศ. ๒๐๐๐: ศึกษากรณีการพัฒนากฎหมายและแนวปฏิบัติเกี่ยวกับการ
เยียวยาเหยื่ออาชญากรรมข้ามชาติของประเทศไทย” (วิทยานิพนธ์หลักสูตรนิติศาสตรมหาบัณฑิต, สาขาวิชานิติศาสตร์, คณะ
นิติศาสตร์, จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย, ๒๕๕๕), น. ๗๖-๙๒.

๓๑ supra note 19, p. 38.