Page 2428 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๔๑๓

ื้
การข่มขู่ยับยั้ง (deterrence) การตัดโอกาสไม่ให้กระท าความผิด (incapacitation) และการแก้ไขฟนฟ ู
(rehabilitation) มากกว่า

ื
ในปี ค.ศ. ๒๐๐๕ รัฐสมาชิกสหประชาชาติร่วมกันเห็นชอบปฏิญญากรุงเทพว่าด้วยความร่วมมอและ
การตอบสนองต่อการป้องกันอาชญากรรมและกระบวนการยุติธรรมทางอาญา (Bangkok Declaration on
Synergies and Responses: Strategic Alliances in Crime Prevention and Criminal Justice) ซึ่งข้อ

๑๘ ระบุว่า เราขอเรียกร้องให้รัฐสมาชิกส่งเสริมให้มีการเข้าถึงกระบวนการยุติธรรมทางอาญา (access to

justice) โดยพจารณาให้มีกฎหมายว่าด้วยการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมาย (provision of legal aid) แก่
ิ
ผู้ที่ต้องการเพื่อจะได้ใช้สิทธิในกระบวนการยุติธรรมทางอาญาอย่างมีประสิทธิภาพ

ในปี ค.ศ. ๒๐๑๒ สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติให้การรับรอง “หลักและแนวทางเรื่องการเข้าถึง

ความช่วยเหลือทางกฎหมายในกระบวนการยุติธรรมทางอาญา (United Nations Principles and
Guidelines on Access to Legal Aid in Criminal Justice Systems)” ซึ่งรับรองว่าสิทธิในการได้รับความ

ช่วยเหลือทางกฎหมาย (the right to legal aid) เป็นองค์ประกอบส าคัญของกระบวนการยุติธรรมทางอาญาที่
ยุติธรรม มีมนุษยธรรม (humane) และมีประสิทธิภาพ ภายใต้หลักนิติธรรมและช่วยสร้างความเชื่อมั่นใน

กระบวนการยุติธรรมให้แก่ประชาชน โดยก าหนดนิยามของค าว่า “การให้ความช่วยเหลือทางกฎหมาย” ว่า

หมายถึง การให้บริการทางกฎหมาย การให้ความช่วยเหลือทางกฎหมาย และการมีทนายความ (legal
advice, assistance and representation) แก่เหยื่ออาชญากรรม และพยานในกระบวนการยุติธรรมโดยไม่มี

ื่
ค่าใช้จ่ายส าหรับผู้ที่ด้อยโอกาสหรือเมื่อจ าเป็นเพอประโยชน์แห่งความยุติธรรม (provided at no cost for
those without sufficient means or when the interests of justice so require) และยังรวมถึงการให้
การศึกษาด้านกฎหมาย การเข้าถึงข้อมูลทางกฎหมาย และการให้บริการอนๆ โดยผ่านกระบวนการระงับข้อ
ื่
พพาททางเลือก (alternative dispute resolution mechanisms) และกระบวนการยุติธรรมเชิงสมานฉันท์
ิ
(restorative justice processes) ซึ่งผู้ให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายโดยหลักก็คือทนายความ แต่สามารถ

ื่
รวมถึงองค์กรอนได้ด้วย เช่น องค์กรเอกชน (non-governmental organization) องค์กรในชุมชน องค์กร
ุ
ทางศาสนา สมาคมหรือสถาบันอดมศึกษาก็ได้ และการให้ความช่วยเหลือทางกฎหมายแก่ชาวต่างชาติควร
ั
ค านึงถึงอนุสัญญากรุงเวียนนาว่าด้วยความสัมพนธ์ทางกงสุล ค.ศ. ๑๙๖๑ (Vienna Convention on
Consular Relations) ด้วย