Page 2479 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๔๖๔

๑๑


ุ
ํ
ื
่

ี
ั

ยอมทําได 11 เชน ตารวจเปนผูจับกมตามหมายจบ มีอํานาจในการสืบสวนและสอบสวนคดเพอใหมี
ํ
ั
ประสิทธภาพในการนาตวผูกระทําความผิดมาลงโทษ เนนไปที่การควบคุมและปราบปรามอาชญากรรม
ิ

็
อยางเตมที่
การคุมครองสิทธิเสรภาพของบคคลเปนเร่องรอง การปลอยช่วคราวในรูปแบบการควบคุม

ื
ี
ั
ุ
้
ี
ั
ั
อาชญากรรมน จึงขึ้นอยกับการใชดุลพินิจของพนักงานสอบสวน พนกงานอยการ และศาล ซึงอาจทําใหมี
่
ู
๑๒
การใชอํานาจในทางที่ไมชอบหรือเปนการใชอํานาจตามอําเภอใจ (arbitrary)

ี
ทฤษฎความชอบดวยกระบวนการทางกฎหมาย
ทฤษฎีความชอบดวยกระบวนการทางกฎหมาย (Due Process Model) เปนรูปแบบที่ยึดหลัก
กฎหมายเปนสําคัญ และยึดการคุมครองสิทธิเสรีภาพของประชาชนซึ่งเปนไปตามหลักนิติธรรม (Rule of

Law) ที่ถือคานิยมในเรื่องกระบวนการยติธรรมตามขั้นตอนตาง ๆ ในกระบวนการตองชอบดวยกฎหมาย

ุ
ึ
และตอตานการใชอํานาจรัฐโดยมิชอบซึ่งมักจะเกิดจากการที่รัฐมุงที่จะควบคุมอาชญากรรมโดยไมคํานงถึง
สิทธของประชาชน เปนเหตใหสิทธิและเสรีภาพของประชาชนถูกกระทบกระเทือนจากการปราบปราม

ิ
ุ
อาชญากรรมของรัฐอยางมาก รัฐยดทฤษฎความชอบดวยกระบวนการทางกฎหมาย (Due Process
ึ
ี


Model) จึงตองมีกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญาที่หนกไปในทางที่คุมครองสิทธและเสรีภาพของผูบริสุทธ ิ์
ิ
ั
มิใหถูกลวงละเมิดโดยไมเปนธรรมจากเจาหนาที่ของรัฐ
ดงนน ทฤษฎีการควบคุมอาชญากรรม (Crime Control Model) และทฤษฎีความชอบดวย
ั
ั้
กระบวนการทางกฎหมาย (Due Process Model) มีขึ้นมาเพอใหสังคมนนอยูรวมกนอยางสงบสุขและมี
ั้
ั
ื่

่



ั
ิ
ความปลอดภยจากอาชญากรรม แตหากรัฐมุงทีจะควบคุมอาชญากรรมอยางมีประสิทธภาพ สิทธและ
ิ
เสรีภาพของประชาชนก็จะถูกกระทบกระเทือนไปดวย และหากรัฐมุงที่จะใหสิทธและเสรีภาพแกประชาชน
ิ
มากการควบคุมอาชญากรรมอาจทําไดโดยไมสะดวกซึ่งสงผลตอประสิทธิภาพของการควบคุมอาชญากรรม

กลดตามไปดวย การปลอยช่วคราวที่เปนมาตรการผอนคลายการจํากัดเสรีภาพในรางกายผูตองหาหรือ

ั
็
จําเลยใหไดรับอิสรภาพช่วคราว เปนการผสานประโยชนระหวางระบบการดําเนนคดอาญาในรูปแบบการ
ิ

ี
ั
ั
ึ
ควบคุมอาชญากรรม (Crime Control Model) ที่คํานงถึงความสงบเรียบรอยและความปลอดภยของ
ี

ํ
ิ
สังคมเปนสําคัญกบระบบการดาเนนคดอาญาในรูปแบบความชอบดวยกระบวนการทางกฎหมาย (Due
ั





ิ

ิ


่
่
ุ
Process Model) ทีเนนการคุมครองสิทธและเสรีภาพสวนบคคล ซึงสันนษฐานไวกอนวาผูตองหาหรือ
์
จําเลยเปนผูบริสุทธจนกวาจะมีคําพพากษาถึงทีสุดวากระทําความผิดตามกฎหมาย (Presumption of


ิ

่

ิ

๑๑ เฉลิมวุฒิ สาระกิจ. (๒๕๕๗). การควบคุมอาชญากรรมกับความชอบดวยกระบวนการทางกฎหมาย. (ออนไลน). เขาถึง
ไดจาก: http://chalermwutsa.blogspot.com/๒๐๑๓/๐๑/blogpost_๒๙.html. [๒๕๕๖, ๑ ธันวาคม].
๑๒
ี่
รุงนภา เอยมศรี. (๒๕๕๘). สิทธิของผูตองหากับการชวยเหลือทางกฎหมาย. วิทยานิพนธนิติศาสตรมหาบัณฑิต
คณะนิติศาสตร มหาวิทยาลัยธุรกิจบัณฑิตย. หนา ๔๙.
