Page 59 - Ligji për tregtarët dhe shoqëritë tregtare - teksti me shpjegime

Shoqëria duhet të provojë se, në të vërtetë, i treti ka qenë në dijeni. Në këtë kuptim, pika 2 e
nenit 12 e harmonizon përkufizimin e “provës” me atë që përdor Direktiva në nenin 9, pika 1,
për përfaqësuesin, i cili vepron jashtë objektit të shoqërisë. Rrjedhimisht, zgjidhja që jep pika
87
2 e nenit 12 përputhet me Direktivën e Parë.

3. Pjesa e dytë e fjalisë së parë në pikën 3 të nenit 12 pasqyron gjysmën e dytë të paragrafit
të parë të nenit 9 të Direktivës së Parë. Të dyja dispozitat deklarojnë se parimi i përfaqësimit
të pakufizuar nuk zbatohet nëse veprimet e përfaqësuesit “i kalojnë tagrat që i jep ligji ose që
ligji e lejon t’i jepen”. Kjo do të thotë se organi që përfaqëson shoqërinë, të themi,
administratori i një SHA-je, nuk mund të ndërhyjë në kompetencën e një organi tjetër, të
themi, të këshillit mbikëqyrës. Kur shkelet kjo kompetencë ligjore, interesi i të tretëve nuk
mbrohet; dhe, duke qenë se, përgjithësisht, struktura e kompetencave ligjore që parashikon
ligji i ri për shoqëritë tregtare nuk është një çështje që mund ta ndryshojnë të njëjtat organe,
çdo autorizim ex post do të ishte i mundur vetëm po qe se ligji do ta lejonte shprehimisht.
GJED e ka zgjeruar këtë parim të nenit 9, pika 1, dhe është shprehur se edhe palët e
treta, që veprojnë në mirëbesim, mund të preken nëse një rregull e jashtme çaktivizon organin
88
vendimmarrës. Rasti në fjalë kishte të bënte me rregullat e konfliktit të interesave, që tani
parashikohen nga neni 13 i ligjit për shoqëritë tregtare. Neni 13, pika 2 dhe 3, kërkon
miratimin e ortakëve ose pronarëve të tjerë ose të organeve të tjera të shoqërisë. Me gjithë që
e pranon se qëllimi i Direktivës së Parë është, ndër të tjera, mbrojtja e palëve të treta, GJED
është shprehur se dispozita që çaktivizon përfaqësuesin, kur ka lindur një konflikt interesi,
është e vlefshme edhe sikur i treti të preket negativisht nga kjo. Logjika mbi të cilën
mbështetet ky vendim është se nëse një normë ligjore “e jashtme” e ndryshon strukturën
drejtuese të shoqërisë duke shtuar struktura vendimmarrëse, këto të fundit kanë përparësi për
shkak të njohjes së interesave të tjerë ligjorë që janë marrë në konsideratë përpara
angazhimit të këtyre organeve të shoqërisë dhe palëve të treta (në këtë rast: transparenca e
marrëdhënieve ekonomike). Do t’i kthehemi kësaj formule të krijimit strukturës drejtuese të
shoqërive kur të flasim për detyrimin e besnikërisë, përfshirjen e punëmarrësve dhe vetë
strukturën e drejtimit të brendshëm të shoqërive.

4. Palët e treta mbrohen edhe nëse ka parregullsi në emërimin e përfaqësuesit. Këtu neni
12, pika 4, transpozon nenin 8 të Direktivës së Parë. Për shembull, shoqëria e mban detyrimin
ligjor edhe nëse nuk janë ndjekur siç duhet procedurat e emërimit. Megjithatë, parregullsia në
emërim është vetëm një aspekt i një situate më të përgjithshme në të cilën përfaqësuesit të
ashtuquajtur kanë të bëjnë me të tretët. Në vendet me sistemin e të drejtës së kodifikuar,
zakonisht, për këto raste normat mund të gjenden në kodet civile ose janë krijuar nga

87 Kjo zgjidhje përkon me doktrinën gjermane të “shpërdorimit të tagrit”; G. Wegner “Officers’ and Directors’ Liability
Under German Law- A Potemkin Village” (“Përgjegjësia e zyrtarëve dhe anëtarëve të këshillit të administrimit sipas të
drejtës gjermane – një mashtrim”) (2015) 16 (1) “Theoretical Inquiries in Law” (“Përsiatje teorike për të drejtën”).
88 Çështja gjyqësore 104/96, “Cooperative Rabobank”.

58