Page 2182 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2182
๒๑๖๔
ปล่อยวาง เปรียบเหมือนการติดยาเสพติดให้โทษ ซึ่งติดแล้วหยุดเสพได้ยากหรือหยุดไม่ได้ การติด
ยาเสพติดจึงเป็นการติดในกิเลสวัตถุยาเสพติดให้โทษ เป็นอุปาทานของผู้เสพยาเสพติดให้โทษนั่นเอง
การท างานของจิตมีความส าคัญอย่างยิ่ง เพราะจิตเป็นผู้รับรู้ ปรุงแต่ง และเก็บสะสมไว้
การถอนการยึดมั่นปรุงแต่งก็จะมีล าดับ ผู้ศึกษาหลักธรรมจึงต้องเห็นความสัมพันธ์ขององค์ประกอบ
ในหลักปฏิจจสมุปบาททั้ง ๑๒ ประการ จึงจะหลุดพ้นจากความยึดมั่นที่มีต่อกายและจิต เมื่อมีสิ่งเร้า
จากภายนอกเข้ามากระทบจิต การด าริของจิตจะมีผลต่อตัณหา สติและปัญญาจึงมีความส าคัญใน
การสกัดกั้นไม่ให้เกิดตัณหาขึ้น สิ่งเร้าจะเข้ามาทางอายตนะ (ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ) เกิดการรับรู้
เป็นรูปหรือนามขึ้น เกิดการสัมผัส เกิดเวทนา แล้วเกิดตัณหา ตัณหาจะเกิดและเบ่งบานจากอายตน
สัมผัสวงจรสายเกิดมีทุกข์เป็นความเบียดเบียนคับข้องและมีตัณหาเป็นเหตุแห่งทุกข์ การมีสติคอย
สังเกตที่กายและจิตเป็นล าดับ จิตเริ่มอยู่กับอารมณ์ปัจจุบัน การละอารมณ์ที่เกิดขึ้นจะช่วยไม่ให้สิ่ง
เร้าที่มาสัมผัสจิตปรุงแต่งไปเป็นตัณหาและอุปาทาน การฝึกคิดและมองโลกด้วยหลักปฏิจจสมุปบาท
จะท าให้รู้เท่าทันกระแสความคิด ท าให้กระแสความคิดเป็นกลาง คล่อง อิสระ ไม่ติดขัด ก่อให้เกิด
้
อิสรภาพ หลุดพนจากความบีบคั้น เกิดสุข ปฏิจจสมุปบาทจึงเป็นหลักธรรมที่มุ่งให้มนุษย์ได้เห็นถึง
ต้นเหตุของความทุกข์ที่แท้จริงที่เกิดขึ้นภายในตัวมนุษย์ โดยแสดงให้เห็นว่าทุกข์เกิดขึ้นมาอย่างไร
และจะดับลงไปอย่างไรโดยละเอียด รวมทั้งแสดงให้เห็นว่าการที่ทุกข์จะเกิดขึ้นและดับไปนั้น
มีลักษณะเป็นเรื่องของธรรมชาติที่เกี่ยวเนื่องกันอยู่หลาย ๆ ชั้น และอาศัยกัน แล้วท าให้ความทุกข์
เกิดขึ้นหรือท าให้ความทุกข์ดับไป
การเรียนรู้สืบสาวหาเหตุปัจจัยที่ท าให้เกิดปัญหายาเสพติดให้โทษของเด็กและ
่
เยาวชนตามหลักปฏิจจสมุปบาท จะพบว่าปัญหาไม่ได้เกิดขึ้นมาเองลอย ๆ แต่มีเหตุปัจจัยหลายอยาง
ที่ท าให้เกิดขึ้น และมีความสัมพนธ์กันเป็นทอด ๆ ยาเสพติดให้โทษมีคนเสพอยู่ทุกที่ของประเทศ
ั
ื่
ตามหลักเศรษฐศาสตร์ มี Demand มี Supply บางครั้งก็ใช้ Supply เพอให้คนมี Demand
กล่าวคือ มีความต้องการเสพ จึงมีการผลิตยาเสพติดให้โทษ มีการลักลอบน าเข้ายาเสพติดให้โทษ
จากประเทศเพอนบ้าน มีการบรรทุกขนล าเลียงยาเสพติดให้โทษจากแหล่งผลิตน าเข้าสู่ประเทศ
ื่
มีการจ าหน่ายขายยาเสพติดให้โทษแก่เด็กและเยาวชน ซึ่งเป็นเหตุเป็นปัจจัยกันดุจห่วงโซ่ปฏิจจสมุปบาท
แต่เหตุปัจจัยหลักที่ท าให้เด็กและเยาวชนเสพติดยาเสพติดให้โทษมาจากอายตนะและผัสสะของเด็ก
และเยาวชนเอง การฝึกสอนให้เด็กและเยาวชนส ารวมอายตนะ (ตา หู จมูก ลิ้น กาย ใจ) จึงเป็นสิ่ง
ส าคัญที่เด็กและเยาชนจะต้องเรียนรู้วิธีด าเนินชีวิตให้ห่างไกลจากยาเสพติดให้โทษ ค าว่าส ารวม
หมายถึง ระมัดระวังในการใช้อวัยวะของร่างกาย ไม่ให้น าไปใช้ในการเสพยาเสพติดให้โทษโดย
เด็ดขาด ไม่ให้เอาปากหรือลิ้นไปดื่มกินยาเสพติดให้โทษ ไม่ให้เอาจมูกไปสูดดมควันพิษของยาเสพติด
ให้โทษ ไม่ยอมให้เอาเข็มมาฉีดยาเสพติดให้โทษเข้าร่างกาย ไม่ให้เอาแผ่นยาเสพติดให้โทษมาแปะ
ที่ผิวหนัง ให้ถือหลักอย่างนี้ ถ้าไม่ส ารวม หรือหลงไปทดลองจะเป็นเพราะเพอนชักชวน หรืออยาก
ื่
ลองเองก็ตาม เมื่อเสพยาเสพติดให้โทษแล้วจะติด เมื่อติดแล้วจะเลิกยาก ทางที่ดีจึงควรละเว้นไม่เสพ
ไม่ลอง

