Page 2238 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2238
๒๒๒๐
มนุษย์มาประยุกต์ใช้เพื่อเสริมสร้างคุณธรรมและจริยธรรมให้เห็นอย่างเป็นรูปธรรมอย่างต่อเนื่องด้วยวิธีการ
หรือมาตรการดังนี้
1. มาตรการทางศีลธรรม
๑.๑ ส่งเสริมให้น าหลักศีลธรรมมาปฏิบัติให้เห็นเป็นรูปธรรมอย่างต่อเนื่อง เนื่องจาก
ุ
ศีลธรรมเป็นหลักความประพฤติที่ดีที่ชอบ “ศีล” หมายถึงข้อบัญญัติทางพระพทธ
ื่
ศาสนาเพอควบคุมความประพฤติทางกายและวาจาให้ตั้งอยู่ในความดีงาม มีความ
ื้
ื่
ปกติสุข เพอให้เป็นกติกาข้อห้าม ใช้แก้ปัญหาขั้นพนฐาน ท าให้เกิดความสงบสุข
ประโยชน์ของศีลท าให้กายวาจาใจสงบ ไม่เบียดเบียนตนเองและผู้อน ข้อบัญญัติ
ื่
ทางพทธศาสนา มีทั้งศีล ๕ ส าหรับประชาชนทั่วไป ศีล ๘ ส าหรับคฤหัสถ์ผู้รักษาศีล
ุ
เคร่งครัด ศีล ๑๐ ส าหรับสามเณร ศีล ๒๒๗ เป็นศีลส าหรับพระภิกษุสงฆ์ “ธรรม”
หมายถึง คุณความดี ค าสั่งสอนในศาสนา หลักประพฤติปฏิบัติในศาสนา ความ
ยุติธรรม ความถูกต้อง โดยมีหลักคิดคือผู้ปฏิบัติงานที่ดีทุกระดับควรมีหลักธรรม
ส าหรับพัฒนาตนเพื่อเสริมสร้างคุณธรรมและจริยธรรม มีแนวทางด าเนินการ เช่น
(ก) การพฒนาจิตใจ ได้แก่ ฝึกอบรมธรรม และเข้าค่ายวิปัสสนา
ั
(ข) ปฏิบัติธรรม ท าสมาธิ บ าเพ็ญภาวนา
(ค) ท าบุญ ท าทาน เข้าวัดฟังเทศน์ตามวันส าคัญทางศาสนา
๑.๒ ใช้หลักมนุษยธรรม ๓ ประการ คือ ความซื่อสัตย์ ความเมตตา และความสามัคค ี
๑.๓ ยึดมั่นในหลักศาสนา คือ
๑.๓.๑ ไม่ประพฤติชั่ว ท าแต่ความดี และท าจิตใจให้บริสุทธิ์
ุ
๑.๓.๒ ใช้ธรรมมีอปการะมาก ๒ ประการ คือ สติ (ความระลึกได้) และสัมปชัญญะ
(ความรู้ตัว) ผู้มีธรรม ๒ ประการนี้ ย่อมเป็นคนรอบคอบ ไม่ประมาท จะคิด
จะท าจะพูดอะไรก็ไม่ผิดพลาดเสียหาย
๑.๓.๓ ใช้ธรรมอนท าให้งาม (ธรรมส าหรับตกแต่งประดับจิตใจ) ๒ ประการ คือ
ั
ขันติ (ความอดทน) โสรัจจะ (ความสงบเสงี่ยม)
๑.๓.๔ ใช้หลักธรรมส าหรับการครองตน ครองคน และครองงาน กล่าวคือ
การครองตน คือ รู้จักตนเอง เข้าใจตนเอง และสามารถควบคุมตนเองได้
การครองตนตรงกับหลักธรรม คือ สัปปุริสธรรม ๗ ได้แก ่
รู้จักเหตุ หมายถึง ความเป็นผู้รู้จักเหตุ รู้จักวิเคราะห์ หาสาเหตุของสิ่งต่าง ๆ
รู้จักผล หมายถึง ความเป็นผู้รู้จักผลที่จะเกิดขึ้นจากการกระท า
รู้จักตน หมายถึง ความเป็นผู้รู้จักตน ด้านความรู้คุณธรรมและความสามารถ
รู้จักประมาณ หมายถึง ความเป็นผู้รู้จักหลักของความพอดีพอสมควร
