Page 1306 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๑๒๙๔

๕. บุคคลอายุตั้งแต่ ๑๘ ปี แต่ยังไม่เกิน ๒๐ ปี กระท าการอนกฎหมายบัญญัติเป็นความผิด
ั
ถ้าศาลเห็นสมควรจะลดมาตราส่วนโทษที่ก าหนดไว้ส าหรับความผิดนั้นลงหนึ่งในสามหรือกึ่งหนึ่งก็ได้
๑๑

๓.ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา

ประมวลกฎหมายวิธีพจารณาความอาญาคุ้มครองสิทธิ์ของผู้ต้องหาที่เป็นเด็กไว้ในขั้นตอนการ
ิ
๑๒
สอบสวน โดยระบุไว้ในมาตรา ๑๓๔/๒ ว่าในกรณีที่ผู้ต้องหาเป็นเด็กอายุไม่เกิน ๑๘ ปี กฎหมาย
ก าหนดให้พนักงานสอบสวนน าวิธีการสอบปากค าเด็กในฐานะพยานหรือผู้เสียหายตามมาตรา ๑๓๓ ทวิ
๑๓
มาใช้บังคับแก่การสอบสวนโดยอนุโลม ทั้งนี้ เพราะต้องการให้พนักงานสอบสวนปฏิบัติต่อเด็กหรือเยาวชน
อย่างเหมาะสม ไม่ท าให้เด็กเกิดความรู้สึกถูกกดดัน บีบคั้นสภาพจิตใจ เหมือนการสอบสวนบุคคลที่เป็น

ผู้ใหญ่

๔.พระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวและวิธีพิจารณาคดีเยาวชนและครอบครัว พ.ศ.๒๕๕๓

พระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวฯ มาตรา ๔ ให้ค านิยามว่า “เด็ก” หมายความว่า
บุคคลซึ่งมีอายุเกินกว่าอายุที่ก าหนดไว้ตามมาตรา ๗๓ แห่งประมวลกฎหมายอาญา แต่ยังไม่เกินสิบห้าปี

บริบูรณ์ “เยาวชน” หมายความวา บุคคลอายุเกินสิบห้าปีบริบูรณ์แต่ยังไม่ถึงสิบแปดปีบริบูรณ์
ตามพระราชบัญญัติศาลเยาวชนและครอบครัวฯ เป็นวิธีการพเศษที่ก าหนดบทบาทของเจ้าพนักงานใน
ิ
กระบวนการยุติธรรมให้ปฏิบัติต่อเด็กและเยาวชนที่กระท าความผิดให้แตกต่างไปจากการปฏิบัติต่อผู้ใหญ่ที่

ิ
กระท าผิดหลายประการด้วยกัน ตั้งแต่ขั้นตอนการจับกุมจนถึงขั้นตอนการพจารณาคดีของศาลกล่าวคือ

ถ้าศาลเห็นว่าไม่สมควรพิพากษาลงโทษก็ให้จัดการตามมาตรา ๗๔ หรือถ้าศาลเห็นว่าสมควรพิพากษาลงโทษ กให้ลด
็
มาตราส่วนโทษที่ก าหนดไว้ส าหรับความผิดลงกึ่งหนึ่ง
๑๑ มาตรา ๗๖ ผู้ใดอายุตั้งแต่สิบแปดปีแต่ยังไม่เกินยี่สิบปี กระท าการอันกฎหมายบัญญัติเป็นความผิด ถ้าศาล
เห็นสมควรจะลดมาตราส่วนโทษที่ก าหนดไว้ส าหรับความผิดนั้นลงหนึ่งในสามหรือกึ่งหนึ่งก็ได้

๑๒ มาตรา ๑๓๔/๒ ให้น าบทบัญญัติในมาตรา ๑๓๓ ทวิมาใช้บังคับโดยอนุโลมแก่
การสอบสวนผู้ต้องหาที่เป็นเด็กอายุไม่เกินสิบแปดปี
๑๓ มาตรา ๑๓๓ ทวิ ในคดีความผิดเกี่ยวกับเพศ ความผิดเกี่ยวกับชวิต และร่างกายอันมิใชความผิดที่เกิดจาก
่
ี
การชลมุนต่อสู้ความผิดเกี่ยวกับเสรีภาพ ความผิดฐานกรรโชก ชงทรัพย์และปล้นทรัพย์ตามประมวลกฎหมายอาญา
ิ
ุ
ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยการป้องกันและปราบปรามการค้าประเวณี ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยมาตรการในการ
ป้องกันและปราบปรามการค้าหญิงและเด็ก ความผิดตามกฎหมายว่าด้วยสถานบริการ หรือคดีความผิดอื่นที่มีอัตราโทษ
จ าคุก ซึ่งผู้เสียหายหรือพยานที่เป็นเด็กอายุไม่เกินสิบแปดปีร้องขอ การถามปากค าผู้เสียหายหรือพยานที่เป็นเด็กอายุไม่

เกินสิบแปดปีให้พนักงานสอบสวนแยกกระท าเป็นส่วนสัดในสถานที่ที่เหมาะสมส าหรับเด็ก และให้มีนักจิตวิทยาหรือนัก
สังคมสงเคราะห์บุคคลที่เด็กร้องขอ และพนักงานอัยการร่วมอยู่ด้วยในการถามปากค าเด็กนั้น และในกรณีที่นักจิตวิทยา
หรือนักสังคมสงเคราะห์เห็นว่าการถามปากค าเด็กคนใดหรือค าถามใด อาจจะมีผลกระทบกระเทือนต่อจิตใจเด็กอย่าง

รุนแรง ให้พนักงานสอบสวนถามผ่านนักจิตวิทยาหรือนักสังคมสงเคราะห์เป็นการเฉพาะตามประเด็นค าถามของพนักงาน
สอบสวน โดยมิให้เด็กได้ยินค าถามของพนักงานสอบสวน และห้ามมิให้ถามเด็กซ้ าซ้อนหลายครั้งโดยไม่มีเหตุอันสมควร...”