Page 2074 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2074
๒๐๕๖
ั
ศาลรัฐธรรมนูญอาจจะมีความเห็นลงมติเปลี่ยนไปจากเดิมได้หลังจากที่ได้ฟงค าแถลงด้วยวาจาของตุลาการ
19
ทุกท่านแล้ว
หลังจากนั้นคณะตุลาการศาลรัฐธรรมนูญจะปรึกษาหารือกันเพอร่วมกันยกร่างค าวินิจฉัยของ
ื่
ศาลรัฐธรรมนูญ โดยท างานร่วมกับนักวิชาการคดีรัฐธรรมนูญที่เป็นเจ้าของส านวน จนได้ร่างค าวินิจฉัยเบื้องต้น
จากนั้นจึงพิจารณาเรื่องการส่งค าวินิจฉัยไปประกาศในราชกิจจานุเบกษา ค าวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญถือว่ามี
่
่
ผลในวันอาน และเนื่องจากเป็นคดีที่มีลักษณะไม่มีผู้ถูกร้องดั่งที่กล่าวไว้แล้ว การอานค าวินิจฉัยจึงไม่จ าต้อง
กระท าที่ห้องพิจารณาคดี
ส าหรับผลของค าวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญในคดีที่ศาลส่งค าโต้แย้งของคู่ความให้ศาล
รัฐธรรมนูญวินิจฉัยนี้ รัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๑๒ วรรคสาม บัญญัติว่า “ค าวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญให้ใช้ได้
ิ
ในคดีทั้งปวง แต่ไม่กระทบต่อค าพพากษาของศาลอนถึงที่สุดแล้ว เว้นแต่ในคดีอาญาให้ถือว่าผู้ซึ่งเคยถูกศาล
ั
ิ
พพากษาว่ากระท าความผิดตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายที่ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยว่าไม่ชอบด้วยมาตรา ๕ นั้น
เป็นผู้ไม่เคยกระท าความผิดดังกล่าวหรือถ้าผู้นั้นยังรับโทษอยู่ก็ให้ปล่อยตัวไป แต่ทั้งนี้ไม่ก่อให้เกิดสิทธิที่จะ
เรียกร้องค่าชดเชยหรือค่าเสียหายใด ๆ” ดังนั้น ผลของค าวินิจฉัยของศาลรัฐธรรมนูญ ในเรื่องที่ไม่ใช่โทษอาญา
ิ
จะมีผลเป็นการทั่วไปเฉพาะกับคดีที่ยังไม่ถึงที่สุดเท่านั้น และมีผลกับคดีทั้งปวงที่ยังคงพจารณาอยู่ในศาลไม่ว่า
ี
จะเป็นชั้นศาลใด หรือแม้แต่ในศาลระบบอน เช่นศาลปกครองและศาลทหารอกด้วย ส าหรับคดีอาญา ค าวินิจฉัย
ื่
ของศาลรัฐธรรมนูญมีผลเป็นอย่างเดียวกันกับบทบัญญัติของกฎหมายที่บัญญัติในภายหลัง การกระท าเช่นนั้น
ไม่เป็นความผิดต่อไป ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา ๒ วรรคสอง คือคดีอาญาให้ถือว่าผู้ซึ่งเคยถูกศาลพพากษา
ิ
ว่ากระท าความผิดตามบทบัญญัติแห่งกฎหมายที่ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยว่าขัดหรือแย้งต่อรัฐธรรมนูญ ให้ถือว่า
เป็นผู้ไม่เคยกระท าความผิดตามกฎหมายดังกล่าว หรือถ้าผู้นั้นยังรับโทษอยู่ก็ให้ปล่อยตัวไป
๕. การบริหารจัดการงานคดีกรณีที่มีการโต้แย้งตามรัฐธรรมนูญ มาตรา ๒๑๒
การส่งค าโต้แย้งของคู่ความตามมาตรา ๒๑๒ นี้มีแนวทางการปฏิบัติของศาลและฝ่ายธุรการ
ก าหนดไว้เพื่อให้เป็นแนวทางเดียวกัน ดังนี้
๕.๑ การด าเนินของศาลยุติธรรม
ส านักงานศาลยุติธรรมได้มีหนังสือเวียน ที่ ศย ๐๒๔ / ว ๘๙ (ป) ลงวันที่ ๑๒ กรกฎาคม ๒๕๖๑
เรื่อง การยื่นค าร้องให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยตามมาตรา ๒๑๒ ของรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย
พุทธศักราช ๒๕๖๐ โดยมีสาระส าคัญดังต่อไปนี้
ุ
๑. การส่งเรื่องให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยตามรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พทธศักราช
๒๕๖๐ มาตรา ๒๑๒ นั้น ให้ศาลที่รับค าร้องนั้นส่งค าร้องและเอกสารที่เกี่ยวข้องมายังส านักงานศาลยุติธรรม
หากเป็นกรณีที่คดีอยู่ในระหว่างการพิจารณาของศาลอุทธรณ์หรือศาลฎีกา ให้ศาลชั้นต้นนั้นรีบด าเนินการส่งค า
ร้องไปยังศาลอทธรณ์หรือศาลฎีกา ให้ศาลชั้นต้นนั้นรีบด าเนินการส่งค าร้องไปยังศาลอทธรณ์หรือศาลฎีกานั้น
ุ
ุ
ิ
ื่
เพอพจารณาสั่งค าร้องของผู้ร้องโดยเร็ว และเมื่อส านักงานศาลยุติธรรมได้ส่งเรื่องดังกล่าวให้ศาลรัฐธรรมนูญ
19 เรื่องเดียวกัน, สัมภาษณ์.
