Page 2387 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๓๗๒

ค าสั่งอนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวโดยไม่เรียกหลักประกันเลยก็ได้ เมื่อผู้ต้องหาหรือจ าเลยทุกคนทราบถึงสิทธิ

ิ
ในการยื่นค าร้องขอปล่อยชั่วคราวได้โดยไม่ต้องใช้หลักประกันจากการแจ้งสิทธิให้ทราบของผู้พพากษา
ท าให้ผู้ต้องหาหรือจ าเลยไม่ต้องดิ้นรนขวนขวายหาหลักประกันมายื่นต่อศาล นายประกันอาชีพ

ี
จึงไม่มีช่องทางที่จะแสวงหาผลประโยชน์จากผู้ต้องหาหรือจ าเลยได้อก เพราะการปล่อยชั่วคราว
ี
กลายเป็นเรื่องง่ายที่ผู้ต้องหาหรือจ าเลยสามารถด าเนินการได้ด้วยตนเองเพยงแค่ยื่นค าร้องใบเดียวเท่านั้น
ประกอบกับศาลไม่ได้น าปัจจัยทางด้านทรัพย์สินมาเป็นหลักส าคัญในการพจารณาค าร้องขอปล่อยชั่วคราว
ิ
อกต่อไป นายประกันอาชีพจึงหายไปจากกระบวนการปล่อยชั่วคราวในแนวทางใหม่โดยปริยาย
ี
ี
ปัจจุบันคงมีเพยงการรับประกันภัยอสรภาพของผู้รับประกันภัยที่ยังหลงเหลืออยู่ท่านั้น ผู้ต้องหาหรือ
ิ
จ าเลยจึงไม่ถูกเอารัดเอาเปรียบจากการเรียกร้องผลประโยชน์ตอบแทนที่สูงเกินสมควรเหมือนระบบ

นายประกันอาชีพแบบเดิม ดังนี้ การใช้ค าร้องใบเดียวของศาลจังหวัดกาญจนบุรีจึงเป็นการใช้เพอให้
ื่
ผู้ต้องหาหรือจ าเลยมีโอกาสได้รับการปล่อยชั่วคราวโดยไม่ต้องใช้หลักประกันใด ๆ ทั้งสิ้น ค าร้องใบเดียว

ี
มิได้มีวัตถุประสงค์จะใช้เพยงเพอต้องการให้ผู้ร้องขอประกันทราบว่าศาลจะมีค าสั่งอนุญาตให้ปล่อย
ื่
ชั่วคราวหรือไม่และจะเรียกหลักประกันจ านวนเท่าใด เพราะหากใช้ค าร้องใบเดียวเพอวัตถุประสงค์
ื่
ดังกล่าวก็มีประโยชน์เพยงแค่ลดภาระในการจัดเตรียมหลักประกันหรือในกรณีที่ผู้ร้องขอประกัน
ี
ไม่มีหลักประกันก็ยังไม่ต้องไปเสียค่าเช่าหลักประกันจากนายประกันอาชีพโดยที่ยังไม่ทราบเลยว่าศาล
จะมีค าสั่งอนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวหรือไม่ หากศาลยังเรียกหลักประกันเหมือนในอดีตที่ผ่านมา

การยื่นค าร้องใบเดียวก็คงมีประโยชน์เพยงแค่ท าให้ผู้ร้องขอประกันทราบว่าในคดีดังกล่าวศาลจะเรียก
ี
หลักประกันในวงเงินเท่าใด หากให้โอกาสผู้ต้องหาหรือจ าเลยยื่นค าร้องใบเดียวได้ทุกคนแต่ศาลยังคง
เรียกหลักประกันเหมือนในอดีตที่ผ่านมาก็แทบจะหาประโยชน์จากการใช้ค าร้องใบเดียวไม่ได้ เพราะ

สุดท้ายแล้วก็ยังเป็นภาระที่ผู้ต้องหาหรือจ าเลยต้องไปดิ้นรนขวนขวายหาหลักประกันมาเสนอศาลอยู่ดี
หากไม่สามารถหาหลักประกันมาวางตามคาสั่งศาลได้ก็ต้องถูกขังระหว่างสอบสวนหรือพิจารณา จึงไม่อาจ

ลดการคุมขังที่ไม่จ าเป็นลงได้ การน าค าร้องใบเดียวมาใช้เพยงแค่วัตถุประสงค์ดังกล่าวจึงไม่สอดคล้องกับ
ี
นโยบายประธานศาลฎีกา ทางปฏิบัติของศาลจังหวัดกาญจนบุรีส่วนใหญ่หากศาลมีดุลพินิจที่จะอนุญาตให้
ผู้ต้องหาหรือจ าเลยที่ยื่นค าร้องใบเดียวได้รับการปล่อยชั่วคราว ศาลจะไม่ได้เรียกหลักประกันแต่จะใช้

เครื่องมือทางกฎหมายต่าง ๆ ที่มีมาทดแทนการเรียกหลักประกันท าให้ค าร้องใบเดียวที่ศาลจังหวัด
กาญจนบุรีน ามาใช้ในการขับเคลื่อนนโยบายประธานศาลฎีกาสามารถท าให้ผู้ต้องหาหรือจ าเลยได้รับการ

ปล่อยชั่วคราวได้จริงโดยไม่ต้องใช้หลักประกันเสมอไป ค าร้องใบเดียวจึงมิใช่ค าร้องที่ยื่นมาในลักษณะการ

“โยนหินถามทาง” ว่าศาลจะอนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวหรือไม่ และจะเรียกหลักประกันเท่าใด

วิธีการรวบรวมข้อมลเกี่ยวกับผู้ต้องหาหรือจ าเลยเพื่อใช้ประกอบการพิจารณาสั่งค าร้องใบเดียว
ู

ในการวินิจฉัยค าร้องขอปล่อยชั่วคราวกฎหมาย (๑๐) ก าหนดให้ศาลพิจารณาจาก

(๑๐) ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา ๑๐๘ วรรคสอง