Page 2414 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๒๓๙๙

ในข้อ ๑๑ ระบุถึงรวมถึงการใช้ตัวบุคคลเป็นประกันว่าต้องเป็นบุคคลที่มีคุณสมบัติตามข้อ ๑๑.๑

ั
ซึ่งนอกจากจะต้องเป็นญาติหรือมีความเกี่ยวพนกับผู้ต้องหาหรือจ าเลยแล้ว ยังต้องเป็นบุคคลที่มีต าแหน่ง
หน้าที่การงานหรือมีรายได้แน่นอนด้วย โดยในข้อ ๑๑.๑ (๒) ก าหนดให้ท าสัญญาประกันได้ในวงเงิน

ไม่เกิน ๑๐ เท่าของอัตราเงินเดือนหรือรายได้เฉลี่ยต่อเดือน ในกรณีที่ผู้ต้องหาหรือจ าเลยท าสัญญาประกันตัวเอง

ก็ใช้หลักเกณฑ์เดียวกัน การท าสัญญาประกันตามข้อบังคับของประธานศาลฎีกาดังกล่าวจึงมุ่งเน้น
ให้ความส าคัญกับเงินเดือนหรือรายได้ของผู้ประกันเป็นหลัก หากผู้ขอประกันไม่ว่าจะเป็นกรณีญาติหรือ

ผู้มีประโยชน์เกี่ยวข้องกับผู้ต้องหาหรือจ าเลย หรือตัวผู้ต้องหาหรือจ าเลยยื่นขอประกันตัวเอง เป็นผู้ไม่มีต าแหน่ง
หน้าที่การงานหรือไม่มีรายได้แน่นอน ย่อมไม่อาจเข้าท าสัญญาประกันได้ ข้อบังคับดังกล่าวจึงไม่สอดคล้อง

กับระเบียบราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรมว่าด้วยการปล่อยชั่วคราว (ฉบับที่ ๓) พ.ศ. ๒๕๖๔ ข้อ ๔ ที่ไม่ได้น า

รายได้หรือต าแหน่งของผู้ขอประกันมาใช้ก าหนดเป็นเงื่อนไขในการยื่นค าร้องขอปล่อยชั่วคราวและการท า
สัญญาประกัน ผู้เขียนเห็นว่าข้อบังคับของประธานศาลฎีกาดังกล่าวควรใช้บังคับเฉพาะในกรณีที่บุคคลเป็น

“หลักประกัน” เท่านั้น ไม่ควรน ามาใช้กับกรณีการท าสัญญาประกันในกรณีที่ศาลไม่ได้เรียกหลักประกัน
จึงขอเสนอให้แก้ไขข้อบังคับดังกล่าว ข้อ ๑๑ ในตอนต้น โดยตัดข้อความว่า “การใช้บุคคลเป็นประกัน”

ี
ออกให้เหลือเพยง “การใช้บุคคลเป็นหลักประกัน” และแก้ไขข้อบังคับข้อ ๑๒ เป็นว่า “ผู้ต้องหาหรือ
จ าเลยอาจท าสัญญาประกันตนเองได้” โดยไม่ต้องให้น าหลักเกณฑ์ในข้อ ๑๑.๑ มาใช้บังคับโดยอนุโลมอก
ี
ื่
เพอให้สอดคล้องกับหลักการในระเบียบราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรมว่าด้วยการปล่อยชั่วคราว (ฉบับที่ ๓)
พ.ศ. ๒๕๖๔ ข้อ ๔

๗. ส่งเสริมให้มีการน ามาตรการติดตามจับกุมมาใช้อย่างมีประสิทธิภาพ ปัจจุบันมาตรการในการ
ื่
ติดตามจับกุมยังถูกน ามาใช้ไม่มากเท่าที่ควร ทั้ง ๆ ที่เป็นมาตรการที่จ าเป็นเพอรักษาไว้ซึ่งความศักดิ์สิทธิ์
ี่
ในกระบวนการยุติธรรม ท าให้สังคมเห็นว่าศาลไม่ได้นิ่งดูดายเมื่อมีกรณีทผู้ต้องหาหรือจ าเลยหลบหนี ศาล
มีมาตรการที่สามารถน าตัวจ าเลยมาพจารณาคดีและบังคับโทษได้ตามกฎหมาย การปล่อยชั่วคราว
ิ
ในแนวทางใหม่จึงต้องมีการน ามาตรการในการติดตามจับกุมมาใช้ควบคู่ไปด้วยเสมอ ส านักงานศาลยุติธรรม

จึงควรมีมาตรการประชาสัมพันธ์ในเชิงรุกเพื่อให้เจ้าพนักงานต ารวจทราบถึงสิทธิในการได้รับเงินรางวัลและ
ื่
สินบนตามมาตรการดังกล่าวเพอจูงใจให้มีการติดตามจับกุมผู้หลบหนีการปล่อยชั่วคราวโดยศาล
นอกจากนี้ในอนาคตหากมีการน าแนวทางในการปล่อยชั่วคราวรูปแบบใหม่มาใช้มากขึ้น ส านักงานศาลยุติธรรม

ควรเพมอตราก าลังเจ้าพนักงานต ารวจศาล เพอรองรับภารกิจในการติดตามจับกุม การที่ศาลปล่อยชั่วคราว
ื่
ั
ิ่
แล้วมีผู้ต้องหาหรือจ าเลยหลบหนีจึงไม่ใช่เรื่องแปลกหรือน่ากังวลใจ หากแต่เมื่อผู้ต้องหาหรือจ าเลย
หลบหนีแล้วศาลไม่รีบใช้มาตรการในการติดตามจับกุมย่อมเป็นสิ่งที่แปลกและน่ากังวลใจมากกว่า ดุลยภาพ
แห่งสิทธิย่อมไม่อาจเกิดขึ้นได้ เพราะเท่ากับศาลมุ่งเน้นที่จะให้ความส าคัญกับการคุ้มครองสิทธิเสรีภาพ

ี
ของผู้ต้องหาหรือจ าเลยแต่เพยงฝ่ายเดียวโดยการอนุญาตให้ปล่อยชั่วคราวได้โดยไม่ต้องใช้หลักประกัน
แต่การไม่น ามาตรการในการติดตามจับกุมมาใช้ก็เท่ากับศาลละเลยไม่ค านึงถึงความสงบสุขของสังคม
มาตรการในการติดตามจับกุมจึงเป็นมาตรการที่ทุกศาลจะต้องปฏิบัติเพอให้มาตรการดังกล่าวเกิดประสิทธิภาพ
ื่
ให้มากที่สุด การเก็บสถิติรายงานผลการปฏิบัติงานด้านการปล่อยชั่วคราวตามแนวทางใหม่ จึงจ าเป็นต้องให้