Page 2548 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2548
๒๕๓๓
ุ
ลงโทษทางอาญาแกเด็กหรือเยาวชนเปนสําคัญ หากแตมุงที่จะคนหาสาเหตแหงการกระทําความผิดและหา
ื
่
้
ั
็
ื่
่
่
วิธีการบําบัด แกไข เพอใหเดกหรือเยาวชนดงกลาวปรับเปลียนพฤตกรรมไปในทางทีดขึน เพอใหเดกหรือ
ิ
ี
็
่
ิ
ี
เยาวชนสามารถเริมตนชวตใหมเมือกลับคืนสูสังคมไดโดยปกติสุข ไมหวนกลับไปกระทําความผิดหรือ
่
ื
ํ
กอใหเกิดความเดอดรอนเสียหายแกสังคมในภายหลัง จงมีการนามาตรการตาง ๆ มาบงคับใชเพอ
ึ
ั
ื
่
็
ประโยชนสูงสุดแกเด็กหรือเยาวชนนน แตอยางไรกตาม ผูเสียหายหรือเหย่ออาชญากรรมซึ่งเปนผูไดรับ
ื
ั้
็
ความเสียหายจากการกระทําความผิดของเดกหรือเยาวชนสมควรตองไดรับการคุมครองดูแลจาก
่
ิ
กระบวนการยุตธรรมเชนเดียวกับเด็กหรือเยาวชนทีกระทําความผิดดวย หากจะเปรียบเทียบสภาวะของ
ี
็
่
่
ื
เดกหรือเยาวชนทีตกเปนผูตองหาหรือจําเลยในคดอาญากับผูเสียหายหรือเหยออาชญากรรมทีไดรับความ
่
็
เสียหายในคดอาญาแลวจะเหนไดวาผูเสียหายหรือเหย ืออาชญากรรมไดรับผลกระทบและไดรับความทุกข
่
ี
ทรมานมากกวาจําเลย มีรองรอยหลักฐานปรากฏใหเห็นชัดเจนหลังเกิดเหตุ เชน รองรอยบาดแผลทีปรากฏ
่
ตามเนอตัวรางกายของผูเสียหาย หรือรองรอยความเสียหายทีเกิดแกทรัพยสินของผูเสียหาย หรือ
้
่
ื
่
ึ
่
ิ
ี
ํ
ํ
แมกระทังสูญเสียโอกาสทีพงไดรับ สวนผูตองหาหรือจาเลยแมจะถูกจับดาเนนคด แตมักจะไมปรากฏ
ั
ั
ั
้
หลักฐานชดแจงวาผูตองหาหรือจําเลยนนเปนคนรายที่กระทําความผิด ผูตองหาหรือจําเลยยงสามารถนํา
ื
ี
พยานหลักฐานเขาตอสูคดไดอยางเต็มที่เพ่อพิสูจนวาตนไมไดเปนกระทําความผิดตามที่ถูกกลาวหา ทั้งการ
ิ
ี
ิ
ิ
ํ
ิ
ิ
ั
์
พจารณาพพากษาคดอาญากฎหมายใหสันนษฐานไวกอนวาจาเลยยงเปนผูบริสุทธจนกวาจะมีคําพพากษา
๔๐
ํ
่
่
ถึงทีสุดวาจาเลยเปนผูกระทําความผิด 40 แมจะมีกฎหมายกําหนดใหผูเสียหายไดรับเงินชวยเหลือเพือ
ี
เยยวยาความเสียหายจากรัฐตามตามพระราชบัญญัตคาตอบแทนผูเสียหาย และคาทดแทนและคาใชจาย
ิ
ํ
แกจาเลย พ.ศ.๒๕๔๔ หรือกฎหมายคุมครองสิทธของผูเสียหายในการใชสิทธิเรียกรองทางศาล เชน เปน
ิ
่
ื
ี
่
ํ
่
ี
ื
่
โจทกยนฟองคดแพงเรียกรองคาเสียหายจากจาเลยดวยตนเอง หรือฟองคดอาญาและคดแพงทีเกยวเนอง
ี
ี
ี
ี
ั
ิ
กบคดอาญาตามประมวลกฎหมายวธพิจารณาความอาญา มาตรา ๔๐ หรือใชสิทธิยื่นคํารองขอเรียกรองคา
ี
สินไหมทดแทนในคดีที่พนักงานอัยการเปนโจทกตามประมวลกฎหมายวิธพิจารณาความอาญา มาตรา
ื
ั
๔๔/๑ และปจจุบันสํานักงานศาลยุติธรรมไดจัดต้งศูนยใหคําปรึกษาเพ่อแนะนําชวยเหลือผูเสียหายและ
ครอบครัวตามนโยบายของประธานศาลฎกากตาม แตการดําเนินการเพ่อเขารับสิทธิตามที่กฎหมายรับรอง
ี
็
ื
คุมครองดังกลาวยังมีปญหาขัดของและมีขอจํากัด อาทิเชน
่
ี
ิ
ั
ก. ปญหาการเขาถึงขอมูลเกยวกบสิทธเรียกรองที่จะไดรับการรับรองคุมครองของผูเสียหาย
ี
ิ
้
ื
่
เนองจากการใชสิทธทางศาลหรือการตดตอขอรับความคุมครองของผูเสียหายมีขันตอนรายละเอยดที ่
ิ
ซับซอน เมือมีการกระทําความผิดอาญาเกิดขึนและผูเสียหายเปนผูไดรับความเสียหายจากการกระทํา
้
่
ี
ิ
ั
่
ํ
้
ี
ความผิดนน ผูเสียหายสวนใหญรูแตเพยงวาจะตองไปแจงความรองทุกขทีสถานตารวจ แตไมรูถึงสิทธและ
ิ
วธีการเขารับสิทธตามกฎหมายที่ตนพึงไดรับความคุมครองชวยเหลือจากรัฐ และการดําเนินการของเจา
ิ
ิ
ี
ี
พนักงานตํารวจในขั้นตอนน้ ผูเสียหายมักจะไดรับการปฏิบัตเพยงในฐานะพยานหลักฐานอยางหน่งที่จะ
ึ
๔๐
รัฐธรรมนูญแหงราชอาณาจักรไทย พทธศักราช ๒๕๖๐ มาตรา ๒๙ วรรคสอง บัญญัติวา ในคดีอาญา ใหสันนิษฐานไว
ุ
กอนวาผูตองหาหรือจําเลยไมมีความผิด และกอนมีคําพิพากษาถึงที่สุดแสดงวาบุคคลใดไดกระทําความผิด จะปฏิบัติตอ
บุคคลนั้นเสมือนเปนผูกระทําความผิดไมได

