Page 42 - Ligji për tregtarët dhe shoqëritë tregtare - teksti me shpjegime

2. Duhet thënë, gjithashtu, se ligji për regjistrimin e biznesit dhe ligji për shoqëritë tregtare
nuk e shkelin nenin 10 të Direktivës së Parë për legjislacionin për shoqëritë tregtare. Për të
shmangur defektet në themelim qysh prej fillimi, neni 10, i përmendur më lart, parashikon që
akti i themelimit ose statuti duhet të noterizohet nëse Shteti Anëtar nuk parashikon lloje të
tjera kontrolli parandalues. Në rastin e Shqipërisë, duket se mjafton që QKB-ja të shqyrtojë
aplikimet për regjistrim sipas nenit 54 të ligjit për regjistrimin e biznesit. Fakti që “QKB-ja
nuk mund të shqyrtojë saktësinë e të dhënave ose vërtetësinë e dokumenteve, që i
bashkëlidhen aplikimit për regjistrim” nuk bie në kundërshtim me nenin 10 të Direktivës së
Parë. Nëse efekti i regjistrimit tek të tretët është mbrojtja nga parregullsitë e themelimit dhe
kufizimi i autorizimit për të përfaqësuar shoqërinë (neni 21 i ligjit për regjistrimin e biznesit
dhe neni 12 i ligjit për shoqëritë tregtare, më poshtë), nuk është nevoja për shqyrtim të
hollësishëm, as për kërkesën e bezdisshme për noterizimin e dokumenteve. Megjithatë, kjo,
sigurisht, vlen për sa kohë që vetë sistemi i centralizuar i regjistrimit parashikon kontrollin e
vërtetësisë së aplikimeve dhe dokumenteve dhe një sistem efikas të publikimit të
informacionit të shoqërisë. Kjo sigurohet me krijimin dhe funksionet e QKB-së (nenet 27 dhe
54) dhe të Regjistrit të Titujve, parashikuar në nenin 126 të ligjit “Për titujt”, në rastin e
shoqërive tregtare të regjistruara në bursë që ofrojnë letra me vlerë në treg.

3. Ligji për shoqëritë tregtare nuk vendos asnjë kufizim për themelimin e shoqërive. Kjo
do të thotë, për shembull, se një shoqëri kolektive a komandite mund të themelohet edhe nga
persona të tjerë juridikë, siç janë shoqëritë me përgjegjësi të kufizuar me pronar të vetëm.
Rezultati është se asnjë individ nuk mban përgjegjësi personale për borxhet e shoqërisë.
Shoqëritë e prekura mbajnë përgjegjësi vetëm në masën e pasurive të tyre. Sigurisht, kjo vlen
edhe kur bëhet fjalë për përgjegjësi ligjore personale të individëve, duke qenë se edhe
përgjegjësia e tyre është në të vërtetë e kufizuar në masën e te pasurisë së tyre. Kështuqë
mendojmë se konfirmimi i politikës së “moskufizimit të themelimit të shoqërive” është i
rëndësishëm. Për mendimin tonë, rreziku i abuzimit me themelimin e shoqërisë (për shembull,
duke krijuar “piramida” të shoqërive me ortakë të vetëm, ndërvarësia e të cilave shpesh nuk
është transparente për aktorët e tjerë të tregut) duket relativisht i parëndësishëm krahasuar me
epërsinë e një sistemi ligjor për shoqëritë tregtare që është i rregulluar “pak, por mjaftueshëm”
dhe i favorshëm për investitorët. Ligji për shoqëritë tregtare i pajis gjykatat me mjete të
mjaftueshme për të trajtuar forma të ndryshme të abuzimit (shih, për shembull, nenet nga 14
deri në 16 për detyrimin e besnikërisë, nenet 98 dhe 163 për përgjegjësinë e administratorëve,
nenet nga 205 deri në 212 për grupimin e shoqërive). Për më tepër, shpeshherë, përdorimi i
formave të sipërpërmendura hibride të shoqërive në Shtetet e tjera Anëtare të BE-së është
përcaktuar nga legjislacioni i tatimeve. Me sa jemi në dijeni, në Shqipëri nuk ekzistojnë arsye
64
të tilla. E fundit për nga radha, por jo për nga rëndësia, duhet mbajtur parasysh

64 Më përpara, shoqëritë kolektive dhe komandite në Gjermani tatoheshin si individë dhe, për rrjedhojë, më pak se
SHPK-të apo SHA-të.

41