Page 2002 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2002
๑๙๘๔
ื่
เป็นการสืบพยานบุคคลโดยระบบการประชุมทางจอภาพได้เช่นกัน แต่เพอมิได้มีข้อสงสัยหรือตีความกันไปได้หลาย
ิ
นัยแตกต่างกันในเรื่องผลใช้บังคับ การมีบทบัญญัติรองรับให้มีการนั่งพจารณาและสืบพยานในคดีที่พยานมีถิ่นที่อยู่
ในต่างประเทศและในคดีอาญาทางระบบอิเล็กทรอนิกส์หรือแอปพลิเคชันโดยตรง ย่อมเป็นการชัดเจนยิ่งกว่า
๑๘
ในช่วงเวลาที่เขียนบทความนี้ มีการประกาศใช้บังคับระเบียบราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรมว่า
ด้วยการด าเนินคดีอาญาในระหว่างที่มีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙ (Coronavirus
Disease : Covid -19) พ.ศ. ๒๕๖๔ ระเบียบราชการฝ่ายตุลาการศาลยุติธรรมว่าด้วยการด าเนินคดีแพง
่
ระหว่างที่มีการแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙ (Coronavirus Disease : Covid -19) พ.ศ. ๒๕๖๔
และประกาศส านักงานศาลยุติธรรม เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไขเกี่ยวกับการใช้วิธีพจารณาคดีทาง
ิ
่
ิ
ิ
อเล็กทรอนิกส์ ประกาศ ณ วันที่ ๒๐ กรกฎาคม ๒๕๖๔ ซึ่งรวมความแล้วรองรับให้นั่งพจารณาและอาน
่
ั
ิ
ิ
ค าพพากษาให้คู่ความฟงทั้งในคดีแพงและคดีอาญาโดยใช้วิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ได้ในลักษณะการ
ิ
ประชุมทางจอภาพหรือผ่านระบบอเล็กทรอนิกส์หรือแอปพลิเคชัน โดยศาลเห็นสมควรหรือคู่ความฝ่ายใดฝ่าย
ิ
หนึ่งหรือทุกฝ่ายร้องขอก็ได้ ในคดีแพงไม่มีข้อจ ากัดมิให้น าวิธีการทางอเล็กทรอนิกส์ไปใช้แก่การนั่งพจารณาที่
่
ิ
ิ
คู่ความหรือพยานมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศดังเช่นประกาศส านักงานศาลยุติธรรม เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการและ
เงื่อนไขเกี่ยวกับการใช้วิธีพิจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ในสถานการณ์การแพร่ระบาดของโรคติดเชื้อไวรัสโคโร
ิ
นา ๒๐๑๙ (ฉบับที่ ๔) แต่อย่างใด ส าหรับการไต่สวนมูลฟองคดีอาญาที่ราษฎรเป็นโจทก์ ถ้าศาลเห็นว่ามีความ
้
จ าเป็นต้องด าเนินการโดยวิธีถ่ายทอดภาพและเสียงในลักษณะการประชุมทางจอภาพหรือผ่านระบบ
อิเล็กทรอนิกส์หรือแอปพลิเคชันอนที่ส านักงานศาลยุติธรรมก าหนด ให้ศาลแจ้งให้โจทก์ทราบและบอกกล่าวไป
ื่
ยังจ าเลยพร้อมกับแจ้งวันนัดไต่ส่วน หากจ าเลยประสงค์จะใช้สิทธิตามกฎหมายในชั้นนี้ ให้ด าเนินการผ่านระบบ
อิเล็กทรอนิกส์หรือแอปพลิเคชันดังกล่าว โดยศาลพึงค านึงถึงความสามารถในการเข้าถึงเทคโนโลโลยีของโจทก์
และจ าเลยด้วย ท าให้ศาลทรัพย์สินทางปัญญาฯกลางหลุดพนภาวะความคลุมเครือและแตกต่างทางความคิด
้
ของการตีความและบังคับใช้ข้อก าหนดคดีทรัพย์สินทางปัญญาฯเท่าที่มีเพอให้การนั่งพจารณาคดีอาญาและ
ิ
ื่
คดีแพ่งที่พยานหรือคู่ความมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศสามารถด าเนินการไปได้โดยใช้ระบบการควบคุมการประชุม
ทางจอภาพผ่านระบบอเล็กทรอนิกส์หรือแอปพลิเคชันอน (ออนไลน์) อย่างไรก็ดี ระเบียบราชการฝ่ายตุลาการ
ื่
ิ
ศาลยุติธรรมทั้งสองฉบับดังกล่าวระบุช่วงเวลาของการใช้บังคับเฉพาะในช่วงที่ยังมีวิกฤตการณ์ระบาดของ
โรคติดเชื้อไวรัสโคโรนา ๒๐๑๙ ส่วนประกาศส านักงานศาลยุติธรรม เรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการและเงื่อนไข
เกี่ยวกับการใช้วิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส์ ประกาศ ณ วันที่ ๒๐ กรกฎาคม ๒๕๖๔ แม้ไม่มีข้อจ ากัดมิให้
ิ
วิธีการทางอเล็กทรอนิกส์ไปใช้แก่การนั่งพจารณาที่คู่ความหรือพยานมีถิ่นที่อยู่ในต่างประเทศดังเช่นประกาศ
ิ
ส านักงานศาลยุติธรรมก่อนหน้าที่ยกเลิกไป แต่ทั้งข้อก าหนดของประธานศาลฎีกาว่าด้วยวิธีพจารณาคดี
ิ
อิเล็กทรอนิกส์ พ.ศ. ๒๕๖๓ และประกาศส านักงานศาลยุติธรรมที่เกี่ยวข้องมิได้ก าหนดหลักเกณฑ์
๑๘ เดือนกรกฎาคมถึงเดือนสิงหาคม ๒๕๖๔
