Page 2004 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21

๑๙๘๖

ิ
ิ
ิ
อเล็กทรอนิกส์ที่กล่าวถึงในต่างประเทศจะน ามาพจารณาประกอบด้วยในแต่ละข้อพจารณาที่จะกล่าวถึงใน
ล าดับต่อไป

ิ
๒.แนวคิดการพัฒนากฎหมายเกี่ยวกับวธีพิจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ในศาลทรัพย์สินทางปัญญาและ
ิ
การค้าระหว่างประเทศกลางเพื่อใช้บังคับต่อไปในอนาคต

การใช้วิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ในศาลทรัพย์สินทางปัญญาฯกลางที่เป็นไปในรูปแบบแตกต่าง
ิ
ิ
กันดังได้กล่าวไว้โดยสังเขปข้างต้นที่พัฒนารูปแบบเรื่อยมาจนกระทั่งการนั่งพิจารณาคดีทางออนไลน์ซึ่งน ามาใช้
มากขึ้นในช่วงสถานการณ์ของโรคระบาด แม้จะท าให้เห็นภาพของการด าเนินกระบวนพจารณาคดีที่ทันสมัย
ิ
ั
และยืดหยุ่นตามความเปลี่ยนแปลงของสังคมและการเปลี่ยนฉับพลันทางเทคโนโลยี แต่จะสามารถพฒนาเป็น
ิ
ี
วิถีปกติใหม่ที่จะน าไปใช้บังคับต่อไปได้อย่างเหมาะสมหรือไม่เพยงใดนั้นเป็นเรื่องที่ควรพจารณาทั้งในเชิง
ิ
ประโยชน์ที่ได้รับและข้อกังวลที่อาจมี โดยเฉพาะข้อพจารณาทางกฎหมายส าหรับคดีบางประเภท ซึ่งจะ
กล่าวถึงในส่วนนี้

ประโยชน์ ข้อจ ากัด และแนวทางการพัฒนาการใช้วิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส์

๑ ด้านความสะดวก

เป็นที่เล็งเห็นได้อย่างชัดเจนว่าข้อดีในล าดับต้น ๆ ของการใช้วิธีพจารณาคดีทางอเล็กทรอนิกส์ที่ควร
ิ
ิ
ั
้
กล่าวถึงคือความสะดวก เพราะคู่ความไม่ต้องเดินทางจากที่พกอาศัยหรือส านักงานมายังศาลเพอยื่นค าฟอง
ื่
ค าคู่ความ หรือเอกสารทางคดีให้แก่เจ้าหน้าที่ศาลรับไว้ในวันและเวลาท าการเพอเสนอต่อศาล หลังจากนั้นจึง
ื่
เดินทางกลับมาเพอติดตามค าสั่งศาลหรือโทรศัพท์ติดต่อขอทราบค าสั่งศาลในภายหลัง แต่คู่ความสามารถยื่น
ื่
ั
ค าฟอง ค าคู่ความ หรือเอกสารทางคดีต่อศาลได้แม้อยู่ในที่พกอาศัยหรือส านักงานโดยยื่นผ่านระบบรับส่ง
้
อเล็กทรอนิกส์ (e-filing) หรือระบบบริการออนไลน์ศาลยุติธรรม (CIOS) ได้ตลอดเวลาที่ระบบเปิดท างาน
ิ
นอกจากนี้ ยังสามารถติดตามตรวจสอบค าสั่งศาลจากระบบดังกล่าวได้เช่นกัน นอกจากนี้ การส่งหมายนัด

หรือเอกสารทางคดีหรือการแจ้งค าสั่งหรือข้อความใดให้แก่คู่ความยังสามารถท าได้โดยทางไปรษณีย์
๑๙
ิ
ิ
อเล็กทรอนิกส์ตามที่อยู่ไปรษณีย์อเล็กทรอนิกส์ที่คู่ความได้แจ้งต่อศาลไว้ ซึ่งจะเป็นประโยชน์ต่อไปอย่างยิ่ง
ั
หากมีการพฒนาการใช้วิธีการส่งหมายหรือเอกสารทางคดีหรือการแจ้งค าสั่งหรือข้อความโดยทางไปรษณีย์
อิเล็กทรอนิกส์นี้โดยขยายขอบเขตไปยังคดีอน ๆ ที่คู่ความประสงค์จะให้ส่งหมายนัด เอกสารทางคดี หรือค าสั่ง
ื่
้
ศาลโดยทางไปรษณีย์อิเล็กทรอนิกส์เพิ่มด้วย รวมตลอดจนกรณีการจัดท าเอกสารท้ายค าฟองส่งให้แก่จ าเลยใน
รูปแบบข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ที่สามารถเข้าถึงได้ผ่านทางคิวอาร์โค้ดที่ส่งไปพร้อมกับหมายเรียก โดยเฉพาะคดี
๒๐

๑๙ ประกาศส านักงานศาลยุติธรรม เรื่อง หลักเกณฑ์ วธีการและเงอนไขเกี่ยวกับการใชวิธีพิจารณาคดีทางอิเล็กทรอนิกส์
ิ
้
ื่
ประกาศ ณ วันที่ ๒๐ กรกฎาคม ๒๕๖๔ ข้อ ๗
๒๐ เรื่องเดียวกัน ข้อ ๑๑