Page 2309 - บทความทางวิชาการหลักสูตร ผู้พิพากษาหัวหน้าศาล รุ่นที่ 21
P. 2309
๒๒๙๑
่
ั
เป็นร้อยละ ๓๐ การอานเป็นอนดับที่ ๓ คิดเป็นร้อยละ ๑๖ และใช้การเขียนในการสื่อสารน้อยที่สุดคิดเป็น
ร้อยละ ๙ แต่ในชีวิตประจ าวันเราให้ความส าคัญสวนทางกัน โดยมีการสอนเกี่ยวกับการเขียนมากที่สุด รองลงมา
คือการอ่าน และการพูดตามล าดับ ส่วนการฟังมีการสอนน้อยที่สุด ทั้งที่เป็นเครื่องมือที่ใช้ในการสื่อสารมากที่สุด
๒๐
ั
การฟงเป็นช่องทางในการรับข้อมูลที่ส าคัญซึ่งจะน าไปสู่การท าความเข้าใจเกี่ยวกับสภาพจิตใจ อารมณ์
ั
ั
ความคิด ความต้องการ และสถานการณ์ที่คู่สนทนาก าลังเผชิญ การฝึกทักษะการฟงอย่างตั้งใจหรือการฟงอย่าง
ั
เข้าใจซึ่งเป็นหลักการของสุนทรียสนทนา จึงเป็นสิ่งส าคัญในการพฒนาความสามารถในการเข้าใจความรู้สึกของ
ผู้อื่น ซึ่งประกอบด้วย ๔ หลัก ดังต่อไปนี้
๒๑
๑) การเคารพผู้พูด (respecting) ในฐานะเป็นผู้แบ่งปันเรื่องราวกับเรา ด้วยการให้คุณค่ากับเรื่อง
ที่จะฟัง ไม่ว่าผู้พูดจะเป็นใคร อยู่ในต าแหน่ง หรือระดับใด
๒) การห้อยแขวนการตัดสิน (suspending) โดยไม่ด่วนสรุปเกี่ยวกับตัวผู้พูด ท่าที และเรื่องราวที่
ได้ฟัง แต่รับรู้ด้วยใจเป็นกลาง เพื่อให้สามารถติดตามสาระที่รับฟังได้โดยปราศจากอคติในทุก ๆ มิติ
ั
๓) การฟงอย่างตั้งใจ (deep listening) ด้วยความรู้สึกว่าเป็นโอกาสดีที่ได้รับฟง และให้ความ
ั
สนใจในสิ่งที่คู่สนทนาก าลังพูด ประหนึ่งว่าเราจะไม่ได้ฟังเรื่องเหล่านั้นอก
ี
ั
๔) การอยู่กับปัจจุบัน (presencing) คือ การจดจ่ออยู่กับเรื่องที่ฟงและคนที่อยู่ตรงหน้า ท าให้
ั
ผู้พดรู้ว่าเรารับฟงอย่างตั้งใจ เป็นการใช้เวลาในการฟังอย่างคุ้มค่า ท าให้การฟงมีประสิทธิภาพและเข้าใจเรื่องที่ฟัง
ั
ู
ได้อย่างครบถ้วน
ั
ู
ั
การฟงอย่างตั้งใจ เป็นการฟงโดยไม่ตัดสินในสิ่งที่ผู้พดเล่าไปก่อน แต่เพยงแค่ฟงและปล่อยให้ความรู้สึก
ั
ี
ไหลไปตามเรื่องราวที่ได้รับการบอกเล่า ซึ่งจะช่วยให้เห็นภาพชัดขึ้น และเข้าใจความรู้สึกของอีกฝ่ายในสถานการณ์
นั้น ๆ อย่างแท้จริง แต่ในกระบวนการสื่อสารอาจเกิดข้อผิดพลาดในการถอดรหัส ท าให้การรับรู้คลาดเคลื่อนไป
ู
จากข้อเท็จจริงได้ ในบางครั้งเราอาจได้ยินคนรอบข้างไม่ว่าในที่ท างาน หรือในครอบครัวพดว่า ไม่เป็นไร หรือ ไม่
ต้องการอะไร แล้วอาจจะนิ่งเงียบไมพูดคุยต่อ ซึ่งอาจจะยากต่อการท าความเขาใจ เช่น ในวันครบรอบแต่งงานสามี
่
้
เพิ่งเสร็จงานกลับเข้าบ้านมาในช่วงกลางดึก พบภรรยายังคงนั่งอยู่ที่ห้องรับแขก ทั้งที่ปกติเป็นเวลานอนของเธอ ถ้า
ี
สามีถามภรรยาว่า ยังไม่นอนหรือ มีอะไรรึเปล่า แล้วภรรยาตอบเพยงว่า ไม่มีอะไร อาจจะยังปักใจเชื่อไปอย่างนั้น
เสียทีเดียวไม่ได้ ถ้าสามีไม่เข้าใจหรือละเลยไม่พยายามท าความเข้าใจในสถานการณ์นี้ อาจมีปัญหายุ่งยากใจตามมา
๒๐ วันชัย วัฒนศัพท์, ความขัดแย้ง : หลักการและเครื่องมือแก้ปัญหา, พิมพ์ครั้งที่ ๔ (ขอนแก่น: โรงพิมพ์คลังนานา
วิทยา, ๒๕๕๕), หน้า ๒๐๘.
๒๑ วันชัย วัฒนศัพท์ และ ภัทรวุฒิ วัฒนศัพท์, อ้างแล้ว, หน้า ๙๖.
