Page 29 - IDM
P. 29
Ժաննա դ’Արկի «մահաբեր պատասխանը»
Թարգմանության բնօրինակ |
Ольга Тогоева, Arzamas
Ինչու են ստեղծել հավատաքննությունը (ինկվիզիցիան), ովքեր էին առաջին
հավատաքննիչները, և ինչի հասավ Տորկեմադան
Օլգա Տոգոևայի «Ոճիրը և պատիժը միջնադարում» շարքից
XIII դարում Արևմտյան Եվրոպայում նոր հավատաքննական ընթացակարգի առաջացման
հարցում մեծ էր կաթոլիկ եկեղեցու դերը: Ինչո՞ւ այդպես եղավ: Կաթոլիկ եկեղեցու համար այդ
շրջանում հատուկ կարևորություն ստացավ հերետիկոսական աղանդների հետապնդումը: XII
դարում արդեն առաջ էր եկել կանոնական, նույնն է թե եկեղեցական իրավունքը (եկեղեցական
իշխանության կողմից արձակված նորմերի և օրենքների փաթեթ, որ վերաբերում էր եկեղեցու
կառուցվածքին և նրա անդամների կյանքին). մշակվել էին քրիստոնեական դոգմաներ, որոնք
ցավոք ընդունելի չեղան Արևմտյան Եվրոպայի ողջ բնակչության համար: Այս համատեքստում
էլ առաջ եկան հերետիկոսական ամենատարբեր շարժումներ, որոնք վիճարկում էին այս կամ
այն դոգման (XI-XIII դարի հերետիկոսական շարժումներ՝ պատարեներ, արնոլդիստներ,
յոահիմիտներ, կաթարներ, վալդենսներ, ապոստոլիկներ, վիկլիֆիստներ) և կասկածի տակ դնում
Հռոմի պապի՝ քրիստոնեական եկեղեցու առաջնորդ լինելը:
Հերետիկոսական աղանդների հետապնդման համար
անհրաժեշտ էր նոր ընթացակարգ, որ կօգներ եկեղեցական
դատարանի ներկայացուցիչներին գտնել այլակարծներին:
Սակայն, այդպիսինին գտնելու համար նախ պետք էր իմանալ՝
ինչ է այդ մարդը մտածում, ինչպիսի կրոնական հայացքներ ունի,
ինչ է մտածում քրիստոնեական դոգմաների մասին, որքան
հաճախ է եկեղեցի գնում, ինչպես է թողություն ստանում և
նմանատիպ այլ բաներ: Հին մեղադրական կարգը պիտանի չէր
նման նպատակների համար. այն պարզապես չուներ
մեղադրյալի խոստովանության պահանջ: Ուստի անցում արվեց
հավատաքննական ընթացակարգին՝ փոխառված հռոմեական
իրավունքից,
Հերետիկոսական գրքերի այրումը
Մի հատված Պեդրո Բերրուգետեի
«Սուրբ Դոմինիկոսն ու ալբիգոյները» նկարից, 1493-1499
